Meme kanserli hastalarda izosulfan blue enjeksiyonu sonrası sentinel lenf nodunun bulunmasında masaj gerekli midir?

Amaç: Meme kanseri, kadınlarda en sık teşhis edilen kanserdir. Meme kanserli hastalarda aksiller lenf nodu durumu, tedavi protokolünü ve prognozu belirlemede önemli bir göstergedir. Aksiller lenf nodu tutulumunun değerlendirilmesinde, sentinel lenf nodu biyopsisi (SLNB) kullanılmaktadır. Sentinel lenf nodunun tespitinde kullanılan yöntemlerden biri izosulfan blue enjeksiyonu olup, boyanın uygulanması sonrasında yapılan meme masajının tümör hücrelerinin yayılma ihtimalini artırabileceği ve gerekli olmadığı yönünde çalışmalar vardır. Bu çalışmamızda, masajın tümör hücrelerinin yayılma ihtimalini artırması, cerrahi insizyona hastanın anestezi indüksiyonundan sonra daha geç başlanması durumunu göz önüne alarak; SLNB için masajın gerçekten gerekli olup olmadığını araştırdık. Yöntem: Aralık 2021-Haziran 2023 tarihleri arasında MCBÜ Hafsa Sultan Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği'nde meme kanseri tanısı konmuş ve görüntüleme yöntemleri ile aksiller tutulum saptanmamış, sentinel lenf nodu biyopsisi yapılması planlanan 77 kadın hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar masaj yapılan ve yapılmayan olmak üzere iki gruba ayrıldı, izosulfan blue enjeksiyonu sonrası masaj yapılan ve yapılmayan gruplarda sentinel lenf nodunun bulunup bulunamadığı araştırıldı. Hastaların yaşları, vücut kitle indeksleri, meme cup ölçüleri, patolojik tanıları, cerrahi kesi sayıları ve sentinel lenf nodunu bulunma süreleri kayıt altına alındı. Bulgular: Çalışmaya 77 kadın hasta dahil edildi. Hastalar masaj yapılan ve masaj yapılmayan olmak üzere iki gruba ayrıldı. 77 hastanın 40'ına masaj yapıldı, 37'sine masaj yapılmadı. Masaj yapılanların %2.5'inde sentinel lenf nodu bulunamazken, masaj yapılmayanların %8.1'inde sentinel lenf nodu bulunamadı. Veriler IBM SPSS Statistics 24 v. Programında işlendi. Sentinel lenf nodunun bulunmasında, masaj yapılması ve yapılmaması arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p=0.346). Hastalar, yaş, vücut kitle indeksi, meme cup ölçüsü, patolojik tanıları ve cerrahi kesi sayısı açısından ayrı ayrı değerlendirildi bu paramatreler göz önüne alınarak yapılan analizlerde sentinel lenf nodunun bulunmasında masaj yapılan grup ile masaj yapılmayan grup karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. 65 yaş ve üzerindeki hastaların masaj yapılanlarında ortalama 6 dakikada sentinel lenf nodu bulunurken, masaj yapılmayanlarında ortalama 10.87 dakikada sentinel lenf nodu bulundu. İki grup arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı idi (p=0.015). Sonuç: Meme kanserli hastalarda, sentinel lenf nodunu bulmak için, izosulfan blue enjeksiyonu sonrası masaj yapılması gerekli değildir. Sentinel lenf nodunu bulamadığımız 4 hastanın tamamının VKİ'nin 30 ve 30 üzerinde olması, sentinel lenf nodunun bulunmasında masaj dışında faktörlerin de rol oynayabileceğini, bu durumun net olarak ortaya konabilmesi için prospektif randomize çalışmaların gerekli olduğunu düşünmekteyiz. Anahtar kelime: meme kanseri, sentinel lenf nodu biyopsisi, izosulfan blue, masaj