Mermer işçilerinin Erasmus sendromu hakkında bilgi ve bilinç düzeylerinin belirlenmesi

Geçmişten günümüze tarihin hemen hemen her döneminde sık rastladığımız mermer geçmişte olduğu gibi bugün de önemini korumaktadır. Doğal taş sınıfına giren mermer değişik alanlarda kullanılmakta olup birçok çeşidi bulunmaktadır. Türkiye mermer rezervi açısından zengin bir ülke olup dünya rezervinin büyük bir bölümünü karşılamaktadır. Afyon, Balıkesir, Bursa, Bilecik, Denizli, Muğla, Burdur, Kırklareli, Kırşehir, Çankırı, Çorum, Kastamonu, Niğde, Kayseri, Bitlis, Erzincan, Sivas, Tokat, Kütahya, Eskişehir, Diyarbakır, Elazığ, Çanakkale, Konya ve Manisa Türkiye de mermer rezervinin yoğun miktarda bulunduğu, çıkarıldığı ve işlendiği illerdir. Bu illerimizde sanayileşme günden güne ilerlerken buna paralel olarak da meslek hastalıkları ilerlemekte ve yeni hastalıklar ortaya çıkmaktadır. Dünyada da bu durumda en çok sanayileşme olan bölge halkı etkilenmektedir. Meslek hastalıklarının en önemlilerinden mesleki akciğer hastalıkları günümüzde yaygın ve artan bir hastalık olarak bilinmektedir. Mermer işçilerinin solunum yoluyla maruz kaldığı mermer tozu birçok rahatsızlığa yol açmakta olup silika tozundan kaynaklanan silikozis bunların en yaygın bilineni ve tehlikeli olanlarından biridir. Fakat silika tozunun tek etkisi bu değildir. Silika tozu birtakım değişimlere yol açarak sklerodermanın etkilenmesine zemin hazırladığı düşünülmektedir. Sistemik skleroderma ve silika tozu ilişkisi ise Erasmus Sendromu olarak isimlendirilmiş olup bu konuda birçok vakaya rastlanması silika tozuna maruz kalan çalışanların skleroderma gelişimi açısından yakın takibe alınması ve gerektiğinde maruz kalınan durumun sonlandırılmasına karar verilmesi halk sağlığı açısından büyük önem taşımaktadır. Çalışmamızda mermer fabrikalarındaki işçilerle birebir anket yapılıp bilinen tehlikelerin pekiştirilmesi, bilinmeyen ve görünmeyen tehlikelerin işçilere ve kurumlara açık dille anlatılması ve ilimizdeki mermer fabrikalarında çalışan işçilerin sosyo-demografik özellikleri, çalışma şartları ve sağlık durumları ile ilgili bilgi edinme amaçlanmıştır. Çalışmanın gerçekleştirilebilmesi için gerekli etik izinler alınmıştır. Yapılan istatistiki analizler sonucu katılımcıların işyerindeki gürültüden rahatsız olma durumları hariç tüm sağlık ve hastalık durumları incelendiğinde tüm bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki farkın istatistiki açıdan önemli olduğu bulunmuştur (p<0,05). Katılımcıların işyeri ve mesleki özellikleri incelendiğinde ise kaç senedir mermer sektöründe çalıştıkları, işyerinde özel kıyafet kullanma durumları ve iklim şartlarından etkilenmeleri hariç tüm bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki farkın istatistiki açıdan önemli olduğu bulunmuştur (p<0,05). Araştırmamızdan edindiğimiz bilgilere göre erasmus sendromu hastalığının pek bilinmediği, hastalığa karşı etkin bir tedavi yönteminin henüz olmadığı bu tip çalışmalarla da bu hastalığı daha çok duyurmanın önümüzdeki süreçte hastalığın tanı ve tedavi sürecine katkı sağlayacağı kanaatindeyiz.