Öğretmenlerdeki tükenmişlik görülen psikolojik belirtiler ve başaçıkma davranışları

Bu çalışmada öğretmenlerdeki tükenmişlik konusu incelenmiştir. Araştırmada; "Tükenmişlik" işebağlı tutum ve davranışlardaki değişikliklerle kendini gösteren fiziksel-duygusal yorgunluk ve anksiyete ile karakterize edilen ve sonuçta kişisel başarı ile yeterlik duygularının azalmasına yolaçan bir durum olarak tanımlanmıştır (Chernis, 1980; Akt. Seidman ve Zager, 1991). Bu çalışmada öğretmenlerdeki tükenmişlik konusu incelenmiştir. Öğretmenlerdeki "Tükenmişlik"le birlikte, "Görülen Psikolojik Belirtiler", kullandıkları "Başaçıkma davranışları" ve "Meslek ve çalışma koşullan" da araştırılmıştır. Bu araştırmaya ilkokul, ilköğretim okulu, ortaokul ve lise öğretmenlerinden oluşan toplam 720 öğretmen katılmıştır. Araştırmada; sosyo-demografık değişkenlerle, görülen psikolojik belirtiler ve başaçıkma davranışları yönünden öğretmen tükenmişliğinde bir farklılaşma, olup olmadığını ortaya koymak ve Öğretmen tükenmişliği ile ilgili mesleğe ve çalışma koşullarına bağlı değişkenleri belirlemek amaçlanmıştır. "Tükenmişliği" belirlemek için Seidman ve Zager'in (1986-87) geliştirdiği "Öğretmen Tükenmişliği Ölçeği" geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılarak kullanılmıştır. Psikolojik Belirtileri saptamak için Derogatis ve arkadaşları (1977) tarafından geliştirilmiş olan "Ruhsal Belirti Tarama Listesi SCL-90-R" kullanılmıştır. Başaçıkma Davranışları için yine Seidman ve Zager (1986-87) tarafından geliştirilmiş "Kişisel Davranış Ölçeği" uyarlama çalışması yapıldıktan sonra kullanılmıştır. Son olarak da araştırmacı tarafından öğretmenlerin "Sosyo- Demografik" özellikleriyle "Meslek ve Çalışma Koşullarını" değerlendirme amacına yönelik olarak geliştirilen bir anketten yararlanılmıştır. Araştırma sonucunda tükenmişlik ile; cinsiyet, yaş, öğrenim derecesi, çalışılan okul, okuldaki görevi, çalışma yılı ve okulun SED'i gibi sosyodemografık değişkenler arasında anlamlı bir fark olduğu görülmüştür.