Önleme-değerlendirme-başarısızlık modeli ile kalite maliyet sisteminin yapılandırılmasına yönelik bir uygulama

Kalite kavramı ve toplam kalite yönetimi anlayışına verilen önemin artışıyla kalite maliyeti kavramı son dönemde sıklıkla üzerinde durulan konulardan biri haline gelmiştir. Önceleri kalite düzeyinin yükseltilebilmesi için katlanılacak kalite maliyetlerinin de arttırılması gerektiği düşüncesi yaygın olsa da yapılan çalışmalar ve iş dünyasında yaşanılan örnekler bu görüşün doğruluğunu ortadan kaldırmıştır. Karşılaşılan maliyetlerin kalitenin değil kalitesizliğin maliyeti olduğu görüşünün ortaya çıkmasıyla kalite maliyetlerinin yönetimi kavramı önem kazanmıştır. Bu noktada entegre bir üretim sisteminin parçası olarak niteliksiz üretimi önlemek yönünde yapılacak faaliyetlerde en az maliyetle en fazla faydanın sağlanabilmesi için kalite maliyetlerinin doğru yönetilmesi işletmeler açısından büyük önem taşımaktadır.Tüm bu bilgiler ve yazındaki görüşler doğrultusunda kalite maliyetlerinin doğru yönetilebilmesi için kalite maliyet sisteminin yapılandırılması üzerine bir araştırma yapılmıştır. Araştırmanın asıl amacı kalite maliyetlerinin işletmelerde doğru yönetilebilmesi için izlenmesi gereken adımlar ve dikkat edilmesi gereken hususlara ilişkin rehber niteliğinde bir kaynak sunabilmektir. Bunun yanında literatürde bu yönde yapılan çalışmaların az oluşu da konuya yeni bir bakış açısı sağlayarak literatüre katkıda bulunmak yönünden diğer bir amaç oluşturmaktadır.Araştırma 3 ana bölümden oluşmaktadır.Birinci bölümde kalite maliyeti kavramı, kavramın tarihçesi ve önemi ile kalite maliyet modelleri ve bu modellerin kalite maliyetlerini ele alışlarındaki farklılıklar incelenmiştir.İkinci bölümde yazın araştırmasından hareketle kalite maliyet sisteminin önemi ve kalite maliyet sisteminin kurulabilmesi için izlenmesi gereken adımlar ve bu sürecin ne şekilde yönetilmesi gerektiği ele alınmaktadır.Üçüncü bölümde ise kalite maliyetlerinin yönetilebilmesi için seçilen örnek bir işletmede nitel araştırma tekniği kullanılarak kalite maliyet sisteminin yapılandırılmasına yönelik veriler toplanıp analiz edilmektedir. Buna dayanarak ele alınan işletmede uygulanabilir bir kalite maliyet sistemi yapılandırılmakta; sisteminin kuruluşu, dokümantasyonu, işleyişi, raporlanması ve sağlayacağı yararlar üzerine gerçekleştirilen uygulama sunulmaktadır.Anahtar Kelimeler: Kalite, Kalite Maliyeti, Kalite Maliyet Modeli, Kalite Maliyet Sistemi