Sağlıklı insanlarda tam kan sayım parametreleri olan ortalama trombosit hacmi (MPV), ortalama eritrosit hacmi (MCV) ve eritrosit dağılım genişliğinin (RDW) yaş, cinsiyet ve kan grubuna göre değişkenliğinin incelenmesi

Kan grupları ve tam kan sayımı parametrelerinin kliniko-patolojik olaylar ile ilişkili olduğu pek çok çalışmayla kanıtlanmıştır. Ancak yaptığımız literatür taramasında tam kan sayımı parametreleri olan ortalama eritrosit hacmi (MCV), ortalama trombosit hacmi (MPV) ve eritrosit dağılım genişliğinin (RDW) ABO kan grubu ile ilişkisini ve yaş ile cinsiyete göre değişkenliğini araştıran bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada birincil amaç olarak ABO kan grubu ile MCV, MPV ve RDW ile arasındaki ilişki incelendi. İkincil amaç olarak ta MCV, MPV ve RDW'nin yaş ve cinsiyete göre değişkenlik gösterip göstermediği incelendi. Çalışmada 2016-2018 yılları arasında Fırat Üniversitesi Hastanesi Kan Merkezine başvuran 18-65 yaşları arasındaki toplam 1619 sağlıklı kan donörünün yaş, cinsiyet, tam kan sayımı parametreleri ve ABO kan grubu dağılımları retrospektif olarak incelenmiştir. Kan grubu tayini ve tam kan sayımı çalışılması otomatik cihazlar ile yapılmıştır. Tüm donörlerin kan grupları ve kan sayımları aynı tip ve marka cihazlarla çalışılmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken SPSS istatistik programı kullanılmıştır. Niteliksel verilerin karşılaştırılmasında ise Ki-Kare testi kullanılmıştır ve % 95'lik güven aralığında, anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Çalışmaya alınan 1619 hastanın yaş ortalaması 36,77 idi. En küçük yaş 20, en büyük yaş 65 idi. Hastaların 1050'si (% 64,9) 40 yaş altı, 569'u (%35,1) 40 yaş üstüydü. 1360'ı (%84) erkek, 259'u (%16) kadındı. 0 Rh (-) kan grubuna sahip 157 (% 9,7), 0 Rh (+) kan grubuna sahip 255 (%15,8), A Rh (-) kan grubuna sahip 205 (%12,7), A Rh (+) kan grubuna sahip 252 (%15,6), B Rh (-) kan grubuna sahip 193 (%11,9), B Rh (+) kan grubuna sahip 226 (%14), AB Rh (-) kan grubuna sahip 100 (%6,2), AB Rh (+) kan grubuna sahip 231 (%14,3) kişi vardı. Lökosit en düşük değeri 2500/mm3, en yükseği 20.300/mm3 ve ortanca değeri 7.600/mm3 idi. Hemoglobin en düşük değeri 5,1 gr/dl, en yükseği 19,3 gr/dl ve ortanca değeri 15,7 idi. Hematokrit en düşük değeri % 17,3, en yükseği % 61,3 ve ortanca değeri % 46,8 idi. Trombosit en düşük değeri 16.000/mm3, en yükseği 545.000/mm3 ve ortanca değeri 235.000/mm3 idi. MCV en düşük değeri 58,6 fL, en yükseği 103,2 fL ve ortanca değeri 87,3 fL idi. MPV en düşük değeri 5.9 fL, en yükseği 13,9 fL ve ortanca değeri 8,4 fL idi. RDW en düşük değeri % 10,53, en yükseği % 25,1 ve ortanca değeri % 13,2 idi. MCV, MPV ve RDW ile yaş, cinsiyet ve kan grupları arasındaki değişkenlik incelendi. MCV ve MPV ile yaş arasında anlamlı bir ilişki yoktu. RDW değeri 40 yaş üstü grupta anlamlı olarak daha yüksekti. MCV ve MPV ile cinsiyet arasında anlamlı bir ilişki yoktu. RDW değeri kadınlarda anlamlı oranda daha yüksekti. MCV, MPV ve RDW ile kan grupları arasında anlamlı bir ilişki yoktu. A Rh (+) ve AB Rh (+) kan grupları erkek cinsiyette, AB Rh (-) kan grubu kadın cinsiyette anlamlı olarak daha yüksekti. Kan grupları ile yaş arasında anlamlı bir fark yoktu. Çalışmamızda temel bazı tam kan sayımı parametreleri ile yaş ve cinsiyet arasında anlamlı bir ilişki bulundu. Fakat çalışmanın birincil amacı olan MCV, MPV ve RDW ile kan grupları arasında anlamlı bir ilişki bulanamadı. Sadece RDW değeri kadınlarda ve 40 yaş üstü grupta daha yüksek bulundu. Bunun da klinik yansımasının olup olmadığını söylemek şu aşamada mümkün değildir. Ancak kan grupları ile kan sayım parametrelerinin ilişkisi teorisini desteklemek için bu konuda daha ileri çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: ABO kan grubu sistemi, MCV, MPV, RDW