Sitagliptin tedavisi uygulanan deneysel obezite modelinde farklı dokularda GLP-1 gen ifadesinin analizi

Obezite dünya çapındaki hastalıklar arasında en büyük beşinci risk faktörü olup Türkiye, obezitenin en çok görüldüğü üçüncü ülkedir. Obeziteye eşlik eden birçok hastalık bulunmaktadır. Bu nedenle obeziteye neden olan ve obeziteyi geriye çevirecek olan moleküler ve genetik mekanizmalar ortaya konulmalıdır. Glukagon benzeri peptit 1 (GLP-1) ve glukozedine bağlı insülinotropik peptit (GIP), glikoz regülasyonunda yer alan başlıca inkretinler olup insülin salınımını uyarmak için salgılanır. GLP-1 glukagon seviyelerini baskılar, gastrik boşalmayı geciktirir ve tokluğu arttırır. GLP-1 ve GIP'in in vivo etkileri, bu hormonların dipeptidil peptidaz-4 (DPP-4) enzimi tarafından hızlı bozunması ve baskılanması nedeniyle kısa ömürlüdür. DPP-4 inhibitörleri olan vildagliptin ve sitagliptin şu anda çok sayıda ülkede tip 2 diyabet tedavisi için onaylanmış ve geliştirilmekte olan oral ajanlardır. Bu çalışmada kas, karaciğer ve yağ dokusunda insülin salınımının pozitif düzenleyicisi olan GLP-1 geninin ekpresyon düzeyleri; Obez, Obez + Sitagliptin Kontrol, Kontrol + Sitagliptin gruplarına ayrılan doku gruplarında kantitatif real-time PCR yöntemi kullanılarak araştırıldı. Çalışmamızda 32 adet wistar albino sıçandan 24 'ünün dokuları kullanılmıştır. Doku örnekleri ile total RNA izolasyonu ve cDNA sentezi gerçekleştirilerek gen ekspresyon düzeyleri analiz edildi. Elde edilen sonuçlar qiagen veri analiz sistemi kullanılarak ve student t testi baz alınarak istatiksel olarak değerlendirildi. Araştırma sonuçlarımıza göre, karaciğer dokusunda obez grubuna göre obez+sitagliptin GLP-1 gen ekpresyon düzeyinin artmış olduğunu ve gözlenen bu farkın istatiksel olarak anlamlı olduğunu saptadık (p=0.02), yine karaciğer dokusunda K+Stg-Ob kıyaslandığında; GLP-1 gen ifadesinde 12.52 kat anlamlı bir artış saptadık (p=0.01) Kas ve yağ dokusu gruplarında gen ekspresyon düzeylerinde anlamlı bir farklılık saptanmamış olup nedeninin bireysel farklılıktan veya diğer etkenlerden kaynaklanabileceği düşünülmektedir. Sonuç olarak obezitede, sitagliptin tedavisi kullanılarak insülin salınımının uyarılma mekanizmasının transkripsiyonel düzenleyicisi olan GLP-1 geninin ekspresyon düzeyinin incelenmesi, obezitenin altında yatan olayların daha iyi anlaşılmasına ve obezitede sitagliptin tedavisinin nasıl hedeflenebileceğinin anlaşılması üzerine katkı sağlayacaktır.