Soğuk savaş sonrası Avrupa güvenliğinin yeniden oluşumu ve Türkiye'nin rolü

1957 yılında altı Batı Avrupa ülkesi (Almanya, Fransa, İtalya, Hollanda, Belçika ve Lüksemburg) ?ortak bir pazar? tesisi amacıyla Avrupa Ekonomik Topluluğunu (AET) kurmuşlardır. Ekonomik bütünleşmesini çok iyi geliştirmesi dolayısıyla ?ekonomik dev? sıfatını kazanmayı hak eden Avrupa Birliği (AB), siyasi ve askeri alanda aynı başarılı gelişmeyi gösteremediği için ?politik cüce? pozisyonuna gerilemiştir.Avrupa Birliği, Soğuk Savaş sonrası koşulların yarattığı yeni güvenlik parametrelerine göre şekillenen yeni ortamda, ortak dış ve güvenlik politikasını düzenleme çalışmalarına girişmiştir.1990'lı yılların ilk yarısı, NATO bünyesinde Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği çerçevesinde geçmiştir. Ancak, NATO'nun Atlantik ötesi üyelerinin Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve Kanada'nın Avrupa savunmasıyla doğrudan ilişkisinin olması, AB üyelerini tedirgin etmiştir. Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası'na ilişkin yeni yaklaşım ve görüşmeler 3-4 Aralık 1998 tarihinde İngiltere ve Fransa'nın katılımıyla St.Malo Zirvesi'nde başlatılmış ve bu konuda ortak bildiri yayınlanmıştır.NATO üyesi ve AB'ye aday ülke Türkiye, Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası içinde yer alarak AGSP'nin karar alma mekanizmalarına katılma isteğini belirtmiştir. Ancak, Avrupa Birliği, Türkiye'nin AGSP içinde yer almasında gösterdiği isteksizliğinin nedenini, Türkiye'nin henüz AB üyesi olmamasına bağlayarak, AGSP'ye katılım için AB üyeliğini ön koşul olarak ileri sürmektedir.Oysa ki, her iki taraf birbirlerini ?güvenliklerine tehdit? olarak algılamak yerine, ?güvenlik sağlayıcı? kimliklerini ön plana çıkardıkları takdirde Türkiye'nin AB'ye katılımı ve Soğuk Savaş sonrası Avrupa güvenliğinin sağlam ve doğru temeller üzerine kurulmasının gerçekleşmesi mümkün olabilecektir.Anahtar Sözcükler:1.Avrupa Güvenliği ve Savunma Kimliği (AGSK)2.Avrupa Güvenliği ve Savunma Politikası (AGSP)3.Avrupa Birliği (AB)4.Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET)5.?Güvenlik Sağlayıcısı? ve ?Güvenlik Tehditçisi?