Spondiloartritlerde nitrik oksit ve peroksinitrit düzeylerinin hastalık aktivite parametreleri ile ilişkisi

SpA'lı hastalarda idrar ve serum örneklerinde nitrik oksit ve serum örneklerinde peroksinitrit düzeylerinin, hastalık aktivitesi parametreleri ve klinik ve laboratuar parametrelerle ilişkisini araştırmak üzere 49'u kadın, 37'si erkek 86 SpA'lı hasta ( 35 ReA, 26 AS, 12 PsA, 10 uSpA, 3 EA) ve 60 sağlıklı kontrol olgusu incelendi. Olguların, hastalık süreleri, sabah tutukluğu süreleri, aile öyküleri, periferik eklem tutulumu ve entesit varlığı kaydedildi. Kas iskelet sistemi muayeneleri yapılarak, laboratuar tetkikleri, sakroileit varlığı not edildi. Serum ve idrar örneklerinde total nitrik oksid metabolitleri (nitrat ve nitrit toplamı) Griess metoduyla, serumda peroksinitritin göstergesi olan nitrotirozin düzeyleri enzim-immunoassay yöntemiyle ölçüldü. MEİ uygulanarak entesit şiddeti hesaplandı. ReA'li hastalara hastalık aktivite indeksi olaarak DAREA, AS'li hastalara BASDAİ uygulandı. AS'li hastalara ayrıca fonksiyonel indeks olan BASFİ uygulandı. Hastaların yaş ortalamaları 44,3±10,3 yıl idi. Hasta ve kontrol grubu arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı farklılık yoktu. Hastalarda serum NO düzeyleri kontrol grubuna göre düşük olmasına rağmen idrar NO ve peroksinitrit düzeyleri kontrollere göre daha yüksek bulundu. Alt gruplardan ReA ve AS'li hastalarda idrar NO ve peroksinitrit düzeyleri kontrole göre anlamlı düzeyde yüksek saptandı. ReA hastalarında idrar NO düzeyleri CRP, ESH ve ReA hastalık aktivite indeksi olan DAREA ile ilişkili bulundu. Peroksinitrit düzeyleri de ReA'li hastalarda CRP ve DAREA ile ilişkili bulundu. Diğer SpA alt gruplarında ise serum NO, idrar NO ve peroksinitrit düzeyleri ile hastalık aktivite parametreleri arasında anlamlı ilişki tesbit edilmedi. Tüm bu bilgilerin ışığında; serum NO düzeylerinin, hastalık aktivasyonunu değerlendirmede duyarlı olmadığı, SpA alt gruplarında (ReA dışında) NO ve peroksinitrit düzeylerinin hastalık aktivitesi ile ilişkili olmadığı, ancak ReA'li hastalarda hastalık aktivitasyonunu değerlendirmede idrar NO ve peroksinitrit düzeylerinin birer marker olabileceği sonucuna varıldı.