Sürdürülebilir kırsal yaşamın peyzaj unsurları çerçevesinde planlanması: kırsal yaşam modeli

Dünyada ve Türkiye'de kırsal toplumun incelenmesinde sosyolojik olarak iki temel yaklaşım görülmektedir. İlk yaklaşım olan kuramsal çalışmalar daha çok toplumsal yapı ve kırsal dönüşümün süreçlerini içermekte olup, ikinci yaklaşım olarak ise mikro düzeyde gerçekleştirilen ve uygulamaya dayalı saha çalışmaları benimsenmektedir. Bir yerleşim mekânı olan kırsal alanlar, doğal çevre ve toplumsal yapı olmak üzere iki temel unsur kapsamında incelenmektedir. Bu iki unsurun sürekli olarak birbirleri ile etkileşim içerisinde olması coğrafya, ekonomi, ziraat, jeoloji ve antropoloji gibi alanlar ile de doğrudan ya da dolaylı olarak etkileşim içerisinde olduğunu göstermektedir. Türkiye'de uzun yıllara ait veriler incelendiğinde kırsal ve kent nüfusu arasındaki geçişkenliğin değişkenlik gösterdiği bilinmektedir. Öncelikle 1980'li yıllardan sonra ülkenin üst ölçekli stratejik planlamalarının doğal bir sonucu olarak, kırsal nüfus hızla azalmış kent nüfusu artış göstermiştir. Kent nüfusundaki hızlı artış bir yandan kırsal alandaki üretim dokusunda farklılık oluşturmuş diğer yandan altyapı açısından yeterli hazırlığın olmadığı kentlerde sosyokültürel ve ekonomik problemlerin oluşmasına neden olmuştur. Bu çalışmada, Adana'nın Karaisalı ilçesindeki mahallelerin (köylerin) sosyal, kültürel ve ekonomik koşulları, ekosistem hizmetleri, ve sürdürülebilirlik bağlamında ele alınmış, yaşam kalitesini ve halkın refah seviyesini arttırabilmek, kırsaldaki imajın düzeltilerek özellikle genç nüfusun kırsalda kalmasını sağlayabilmek amacıyla alanın potansiyeli araştırılmıştır. Kırsal kalkınma yaklaşımı ile belirlenecek olan kırsal yerleşim merkezlerinin seçiminde anket tekniği kullanılarak kırsalın dinamiklerinin güncel gereksinimler doğrultusunda dönüştürülmesi ve gerekli stratejilerin geliştirilmesi hedefiyle öneriler geliştirilmiştir.