Tasavvuf'ta şükür ve dua anlayışı

Bu çalışma, Tasavvuf anlayışında şükür ve dua kavramları hakkındadır. Allah-insan ilişkisi bağlamında ön plana çıkan bu iki kavram sûfîlerin yaşantısında önemli bir yere sahip olmuştur. İslam'ın pratik hayata yansımalarının görüldüğü tasavvufta ana husus Allah sevgisidir. Bu sevginin temelinde ise O'nu tanımak vardır. Bu ancak insanın kendisini tanımasıyla mümkün olacaktır. Şükür, nimetlerin hakiki sahibini tanımaktır. Aciz olduğunun farkında olan insan Yüce Allah'ı tanır ve nimetlerin O'ndan geldiğini bilerek şükreder. Bundan sonra, O'nunla iletişim kurmak ister ve dua eder. Giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşan çalışmanın giriş bölümünde araştırmanın konusu, amacı, yöntemi, kapsamı ve sınırlılıklarına değinildi. Birinci bölümde, "şükür" kavramının sözcük ve terim anlamları vererek Kur'an ve hadislerdeki yerini ortaya koymaya çalıştık. Burada karşımıza çıkan şükrün kısımlarını, başlıklar halinde, sûfîlerin görüşlerine yer vererek açıklamaya gayret ettik. Daha sonra klasik tasavvuf kaynaklarında şükür başlığı altında konuya geniş yer veren mutasavvıfların görüşlerine yer verdik. İkinci bölümde "Dua" konusuna değindik. Duanın tanımı, ayet ve hadislerdeki konumu, tasavvuf literatüründeki görüş farklılıklarını ve ilişkili olduğu bazı kavramları açıklamaya çalıştık. Sonuç olarak ise Tanrı-insan ilişkisi üzerine odaklanan tasavvufta şükür ve duanın birbiri ile bağlantılı kavramlar olduğunu tespit ederek çalışmamızı tamamladık. Anahtar kelimeler: Tasavvuf, Şükür, Dua, Hamd, Nimet