Türev piyasalarının 2008 küresel finansal kriz ve sonrasındaki performansları

Dünya ekonomi tarihinde değerini başka bir varlığın değerine dayandırmak suretiyle yer alan türev ürünler, sabit kur sistemi esasına dayanan Bretton Woods sisteminin çöküşünün ardından dalgalı kur sistemine geçilmesiyle birlikte ekonomide maruz kalınan riski etkin bir şekilde yönetmek için çıkarılan türev piyasası araçlarıdır. Bu bağlamda kullanımı hızla yaygınlaşan türev piyasalar finansal sisteme risklerini yönetme imkânı vermiştir. Türev piyasalar 90'lı yıllar içerisinde yapılandırılmış ürünler ile hızlı bir büyüme süreci yaşamış, gerçekleştirilen işlem miktarları olağan üstü boyutlara ulaşmıştır. Finansal bir varlığa dayandırılarak oluşturulan yapılandırılmış ürünler, dayanak varlığın risklerini de bünyesinde taşıdıkları için tek başına taşıdığı risklerin ölçülmesinde sıkıntılar meydana getirmiştir. 2008 krizi ile birlikte türev ürünlerin ekonomi gündeminde krizin nedeni olduğuna ilişkin çeşitli görüşlere karşın aslında söz konusu bu ürünlerin krizin nedeni olmadığı fakat türev ürünlerin doğru kullanılmamasından kaynaklanan bir takım sorunların kriz üzerinde etkili olduğuna dair görüşler de vardır. Bu çalışmada, doğru algılanamayan veya doğru ölçülemeyen risklerin üzerine yapılan yatırımların neden olduğu sonuçlar 2008 küresel finansal krizi noktasında irdelenmiş, kredi riskini yönetmek üzere türetilen kredi türev ürünlerine değinilmiş ve bunların kriz ile ilişkisi tartışılmıştır.