Türkiye'de girişim sermayesi yatırım ortaklıkları ve BIST'e kayıtlı girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının finansal performanslarının analizi

Bu çalışmada, Türkiye'de BIST'e kayıtlı girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının finansal performanslarının analizinin hem rasyo analizleri kullanılarak hem de çok kriterli karar verme yöntemlerinden biri olan TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmesi hedeflenmiştir. Çalışmada ilk olarak, girişim sermayesi kavramı, girişim sermayesinin Türkiye'deki gelişimi ve girişim sermayesi yatırım ortaklıklarına ilişkin esaslar ile BIST'e kayıtlı girişim sermayesi yatırım ortaklıklarına ait bilgilere yer verilmiştir. Ardından, halihazırda Türkiye'de faaliyet göstermekte olan ve BIST'e kayıtlı 6 girişim sermayesi yatırım ortaklığının 2016-2021 yıllarına ait likidite, faaliyet, mali yapı ve kârlılık oranları kullanılarak şirketlerin finansal performansları hem şirket bazında hem de karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) sistemindeki analiz edilebilir verilerin toplanmasına 2016 yılında başlandığından, çalışmada yer alan şirketlerin finansal oranları hesaplandığında birbirlerinden ve genel kabul görmüş oranlardan çok farklı sonuçlar elde edildiğinden; girişim sermayesi yatırım ortaklığı sektörünün ortalama finansal oranları analiz açısından büyük önem kazanmıştır. Bu nedenle; elde edilen verileri anlamlı bir şekilde analiz edebilmek adına, çalışmamıza KAP sisteminin de veri toplama yılı olan 2016 yılından başlanmış olup, şirketlerin yıllık finansal değerleriyle çalışma yapılması amaçlandığından 2016-2021 yılları zaman serisi kullanılması uygun görülmüştür. Şirketlerin mali tablolarına, işletimi Merkezi Kayıt Kuruluşu A.Ş. (MKK) tarafından yürütülen Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) "https://www.kap.org.tr/tr/" internet sitesinden ulaşılmıştır. Şirket performanslarının değerlendirilmesinde işletimi Merkezi Kayıt Kuruluşu A.Ş. (MKK) tarafından yürütülen Veri Analiz Platformu (VAP) sisteminden elde edilen sektör ortalamaları ile yine aynı sistemden elde edilen dönemsel finansal oranların da kullanılması nedeniyle, hesaplanan verilerin tutarlı olması için oranların hesaplanmasına ilişkin formüllere, "https://www.vap.org.tr/" internet sitesinden ulaşılmış olup, derlenen bu veriler ışığında oranlar hesaplanmış ve şirketlerin performansları analiz edilmiştir. Son olarak; şirketlerin hesaplanan mali oranları üzerinden TOPSIS yöntemi kullanılarak finansal performansları analiz edilmiştir. Gerçekleştirilen analiz neticesinde 2016-2021 yılları arasında en iyi finansal performansa sahip şirketler; 2016 ve 2017 yıllarında HEDEF, 2018 yılında HUB, 2019 yılında VERUSA, 2020 yılında HEDEF ve 2021 yılında VERUSA olurken, yıllar itibariyle en kötü finansal performansa sahip şirketler; 2016 ve 2017 yıllarında RHEA, 2018 ve 2019 yıllarında GÖZDE, 2020 ve 2021 yıllarında RHEA olmuştur. 6 yıllık dönemi dikkate aldığımızda ise, göreceli olarak en yüksek performansa sahip şirket HEDEF olurken, en düşük performansa sahip şirket ise RHEA olarak görülmektedir.