Türkiye'de mikro kredi programları üzerine bir analiz

Bu çalışma, Türkiye'de "Mikro kredi" adıyla uygulanmakta olan programları incelenmeyi amaçlamaktadır. Mikro kredi uygulaması altında yer almamasına rağmen o içeriği taşıyan kredi uygulamaları da dikkate alınmıştır. Mikro kredinin temeli, dar gelirli insanların ihtiyaçlarını karşılayarak, onları üretime sevk eden minimal tutarlı kredilerin temin edilerek refah seviyelerinin artırılması sonucunda, dolaylı biçimde dar gelirli bireylerin de üretime katılmasını sağlamaktır. Bu tanımdan da anlaşıldığı gibi mikro kredide küçük ölçekli krediler verilmektedir ve en dikkat çeken özelliği, "Üretim aşamasına müdahil olmayı dileyen fakat yeterince sermayesi veya kredi çekme yeterliliği olmayan bireylere teminatsız kredi verimi sağlanmasıdır." (İlalan, 2017: 53). Türkiye'de "mikro kredi" adı altında çok sayıda uygulama yer almakta, ancak uygulanan bu programlar incelendiğinde, bazı uygulamaların yoksulluk sınırının üstünde kalan insanları da hedef alan uygulamalar olduğu görülmektedir. Dar gelirli kesim için kredilendirme hedefli yapılan uygulamaların yöntem bakımından mikro kredinin temel yöntemlerine benzediği fakat bireylere verilen kredi miktarlarının ve kredinin verildiği kesimin tanım gereği mikro kredi uygulamalarına aykırı olduğu gözlemlenmiştir. Bu maksatla öncelikli olarak literatür taraması yapılmış, ilgili birey ve kuruluşlarının mikro kredi adı altındaki uygulamalarının analizi yapılarak bunların hangi hedef kitlelerinin beklentilerine cevap verebilecek mahiyet taşıdıkları tespit edilmiştir. Çalışmada elde edilmesi beklenilen sonuç, Türkiye'de mikro kredi adı ile anılan bütün programların mikro kredinin temel amacına dayanmadığını göstermek, tanıma uyan ve uymayan "mikro kredi" uygulamalarının ayrımlarını, işlevselliklerini ve kredi uygulaması sonrasında oluşan farklara dikkat çekmektir. Anahtar Kelimeler: Mikro kredi, yoksulluk, yoksullukla mücadele, mikro girişimci, gelir dağılımı eşitsizliği