Türkiye olimpik hazırlık merkezi, sporcu eğitim merkezi ve bireysel lisanslı faal sporcuların sosyal beceri düzeylerinin incelenmesi

Araştırmanın amacı, Gaziantep ilinde elit seviyede spor yapan Türkiye Olimpik Hazırlık Merkezi (TOHM) ve Sporcu Eğitim Merkezi (SEM) sporcuları ile bireysel lisansa sahip faal sporcuların sosyal beceri düzeylerinde, çeşitli değişkenlere göre farklılaşmanın olup olmadığının belirlenmesidir. Araştırmanın evreni; 2018-2019 eğitim öğretim yılında Gaziantep ilinde elit seviyede spor faaliyetlerini yürüten atletizm, taekwondo, güreş, halter ve diğer branşlarda kayıtlı toplam 3478 sporcudan oluşmaktadır. Örneklemi Gaziantep ilinde elit seviyede faaliyet gösteren TOHM ve SEM'de kayıtlı 114 sporcu ile bireysel olarak spor yapan 130 faal sporcudan oluşmaktadır. Bu sporcuların 32 si halter, 38'i atletizm, 15'i Taekwondo, 52'si Güreş ve 107 'si de diğer branşlardan olmak üzere toplamda 244 kişiden oluşmaktadır. Araştırmamızda veri toplama aracı olarak bazı değişkenleri kapsayan kişisel bilgi formu (cinsiyet, yaş, spor branşı, TOHM veya SEM sporcusu olup olmama durumu, spor yılı ve aylık maddi gelir) ve sosyal becerileri ölçmek için Riggio (1989) tarafından geliştirilen "Sosyal Beceri Envanteri (SBE)" kullanılmıştır. Verilerin analizi yapılırken SPSS 22 istatistik programı kullanılmıştır. Anlamlılık seviyesi olarak 'p<0.05' belirlenmiştir. Gruplar arası ikili karşılaştırmalarda t- testi, ikiden fazla karşılaştırmalarda Anova Testi uygulanmıştır. Araştırma bulgularımızda sporcuların sosyal beceri envanteri alt boyutları incelendiğinde ölçeğin genelinde cinsiyet değişkenine göre (71 kız - 173 erkek) kızların lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu bulunmuştur. Spor branşı değişkenine göre anlamlı düzeyde farklılık olduğu tespit edilmiştir. 'TOHM veya SEM Sporcusu musun?' Sorusuna göre farklılığın sonuçları incelendiğinde, 114 kişinin 'evet', 130 kişinin 'hayır' yanıtını verdiği tespit edilmiştir. 'Hayır' yanıtı veren sporcuların lehine sosyal becerilerinde anlamlı düzeyde bir fark olduğu tespit edilmiştir. Sosyal beceri düzeyi alt boyutlarından yaş, spor yapma yılı, aylık maddi gelir değişkenine göre ise anlamlı düzeyde bir farklılaşma olmadığı görülmüştür. Sonuç olarak kız sporcuların sosyal becerilerinin erkek sporculara göre daha gelişmiş olduğu; branş değişkenine göre güreş ve atletizm branşındaki sporcuların sosyal becerilerinin diğer branşlara oranla daha yüksek olduğu görülmüştür. Bireysel lisanslı aktif sporcuların ise sosyal becerilerinin, TOHM ve SEM sporcularına göre daha yüksek seviyede olduğu görülmüştür. Literatürde sosyal beceri düzeyi ile ilgili çalışmaların olup da TOHM ve SEM sporcularının, bireysel lisanslı faal sporcularla karşılaştırıldığı çalışmaların olmaması, çalışmamızın önem arz eden bir tarafını göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Sosyal Beceri, Olimpik Merkez, Bireysel Lisanlı Faal Sporcular, Spor