Türkiye'de tarımsal araştırma geliştirme yayım politikaları ve tarımsal büyüme ilişkileri

Bu çalışmada tarımsal araştırma ve yayım politikaları ile tarımsal büyüme ilişkileri ortaya koymak amaçlanmıştır. Birinci aşamada; dünyada ve Türkiye'de tarımsal araştırma, geliştirme ve yayım politikaları ve organizasyon yapıları ile bu kapsamda sağlanan destekler açısından Türkiye'nin durumu değerlendirilmiştir. İkinci aşamada ise; tarımsal araştırma politikaları ile tarımsal büyüme ilişkileri değerlendirilmeye çalışılmıştır.Türkiye tarımında 1990 ? 2010 döneminde teknik etkinlikte yıllık ortalama % 0,14, teknolojik değişimde yıllık % 0,38 büyüme gözlemlenmiştir. Bunun sonucunda dönem içi toplam faktör verimliliği % 0,51 artmıştır. Toplam faktör verimliliğindeki esas belirleyici etmenin teknolojik değişim olduğu görülmüştür. Sonuç olarak tarımsal Ar-Ge faaliyetlerine yatırım kararı neticesinde aktarılan kaynakların verimlilik biçiminde ortaya çıkması arasında 5 yıllık bir gecikme olduğu ortaya konulmuştur. Tarımsal Ar-Ge harcamaları ile tarımsal büyüme arasında uzun dönemli ilişkinin varlığı Johansen eşbütünleşme testi ile belirlenmiştir.Ülkelerin büyüme çabalarının değerlendirilmesinde temel bir gösterge olarak kullanılan toplam faktör verimliliği ile tarımsal Ar-Ge harcamaları arasında tarımsal Ar-Ge harcamalarından tarımsal büyümeye doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.