Üniversite öğrencilerinin teknoloji bağımlılık, sanal zorba ve sanal mağdur olma düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Teknolojideki gelişmelerin insanların yaşantılarına olumlu katkılar sağlamasıyla teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelmesi, insanların teknolojiden uzaklaşamamasına neden olmuş ve insanlarda sürekli olarak teknolojiyi kullanma arzusu doğmuştur. Teknolojinin bu denli hayatın içine girmesiyle bazı problemleri de beraberinde getirmiştir. Bunlardan bazıları teknolojinin insanların yaşamında önemli bir tehdit oluşturan teknoloji bağımlılığı, sanal zorbalık ve sanal mağdur olmadır. Teknoloji bağımlılığı, sanal zorbalık ve sanal mağdur olma insanların günlük yaşantılarına, eğitimlerine, sosyal ilişkilerine, yaşam tarzlarına zarar vermektedir. Bireylerin teknolojiyi kullandıklarında sanal zorba veya sanal mağdur olma gibi kendilerine zarar verebilecek durumların görülme olasılığı artmaktadır. Üniversite öğrencilerinin genel olarak ailelerinden uzakta olması, özellikle teknoloji aygıtlarının kullanımı konusunda aile denetimi altında bulunmamalarının da teknoloji bağımlılıklarını ve sanal zorba / mağdur olma durumlarını etkileyebileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada Sivas Cumhuriyet Üniversitesinde öğrenim görmekte olan öğrencilerinin teknoloji bağımlılık düzeyleri ile sanal zorbalık ve sanal mağdur olma durumlarının ilişkisinin incelenmesi amaçlamıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada Uygun/Kazara Örnekleme yöntemi kullanılarak 2018-2019 öğretim yılı güz yarıyılında öğrenim gören 710 öğrenci örneklem olarak seçilmiştir. Bu öğrencilerin 439'unu kadın (%61,8) ve 271'ini erkek (%38,2) öğrenciler oluşturmuştur. Çalışmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Teknoloji Bağımlılık ölçeği ve Sanal Zorba/Mağdur Ölçeği kullanılmıştır. Veriler anket aracılığı ile toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizi SPSS 24 paket programı ile yapılmıştır. Araştırmada verilerin analizinde Kruskal-Wallis testi, Spearman Korelasyon Analizi ve Kruskal Wallis-H testi kullanılmıştır. Yapılan istatistiklerde .05 anlamlılık düzeyi esas alınmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilere göre araştırmaya katılan üniversite öğrencilerinin ortalama puanlarına göre orta düzeyde teknoloji bağımlısı olduğu, sanal zorbalık ve sanal mağdur olma durumlarının da düşük seviyede olduğu görülmüştür. Üniversite öğrencilerinin sanal zorbalıkları ile sanal mağdur olmaları arasında ve teknoloji bağımlılığı düzeyleri ile sanal zorba ve sanal mağdur olma durumları arasında pozitif yönlü düşük düzeyde ilişki olduğu sonucu elde edilmiştir. Anahtar kelimeler: Bağımlılık, Teknoloji Bağımlılığı, Sanal Zorbalık, Siber Zorbalık, Sanal Mağdur, Siber Mağdur