Yün liflerinin boyanmasında kullanılan boya bitkileri, elde edilen renkler ve kaynaklarda yer alan boya reçeteleri

Doğal boyarmaddelerle ilgili ülkemizde ve dünyada birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalara bakıldığında, konunun antropoloji, lif teknolojisi, kimya v.b. kapsayan geniş bir alana yayıldığı görülür. Bu çalışma çoğu bu bilimlerin uzmanları tarafından kendi dalları doğrultusunda yapılmış ve çeşitli kaynaklarda yayınlanmış makale ve eserleri, yer yer halktan derlenmiş bilgileri, en doğru ve olabildiğince düzenli bir şekilde bir araya toplamayı ve bu bilgilerin ışığı altında, daha önce boyamacılıkta kullanılmamış olan bir bitkiyle yapılmış boya denemelerini içermektedir. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde üç alt başlık altında; Yün liflerinin yapısı- özellikleri, boyarmaddelerin tarihçesi ve boya bitkileri konuları incelenmiştir. Bu bölümde yün lifleri, kısaca yapısına ve boyama esnasında önem taşıyan özelliklerine göre tanıtılmış, doğal boyamacılığın dünyadaki tarihsel gelişimine dair bilgi verilmiş, 55 tane boya bitkisi seçilerek, botanik yapısı, yetişme şartları, boyamacılıkta kullanılan diğer türleri, içerdiği renk maddeleri (kimyasal yapısı), boyacılıkta kullanılan kısımları, toplanma zamanı, verdiği renkler, ülkemizdeki yerel isimleri incelenmiştir. İkinci bölümde beş alt başlık altında; Doğal boyarmaddelerin renk gruplarına (kimyalarına), boyama tekniklerine göre sınıflandırılması, mordanlar, elde edilen renkler ve boya reçeteleri anlatılmıştır. Burada 18.yy. sonrasında doğal boyarmaddelerin kimyasal yapısıyla ilgili yapılmış çalışmalar gözönüne alınarak, bitkilerdeki kimyasal renk maddelerinin büyük bir çoğunluğunun yer aldığı 6 alt grup genel özelliklerine göre incelenmiştir. Doğal boyarmaddelerin boyama tekniklerine göre sınıflandırılmasında; direkt, mordanlı, küp boyama özelliğine sahip bitkilerin genel özellikleri ve boyama teknikleri anlatılmıştır. Bu bölümde ayrıca mordanlar ve halk arasında mordan sanılarak kullanılan yardımcı maddeler tanıtılmış, halktan derlenen ve kaynaklarda yer alan reçeteler anlatılmıştır. Üçüncü ve son bölümde daha önce boyamacılıkta kullanılmamış olan Hypericum triquetrifoIium.Turra bitkisiyle yün ipliği üzerinde yapılmış 10 boya denemesine yer verilmiştir.