Supporter
Bu konu başlığı altında 60 tez
Algılanan taraftar odaklılık ve ilişki kalitesinin taraftar tüketim davranışı üzerine etkisinin incelenmesi
Araştırma ülkemizde futbolda taraftar odaklılığı betimleyen boyutların ve futbol kulübü ile futbol taraftarı arasındaki ilişki kalitesi boyutlarının ortaya konmasını amaçlamaktadır. Ayrıca araştırma, futbol taraftarı tüketim davranışını ortaya koyan unsurların belirlenmesi ve futbolda taraftar odaklılığın ilişki kalitesi üzerine etkilerini ortaya koymanın yanı sıra ilişki kalitesinin taraftar tüketim davranışına etkisini, taraftarların stadyumda ve deplasmanda maçlara katılım düzeylerini ortaya koymayı ve stadyumlarda maç izleyen, takımlarını medya aracılığıyla takip eden ve takımlarının lisanslı ürünlerini satın alan taraftarın demografik özelliklerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın çalışma grubu, Beşiktaş, Eskişehirspor, Fenerbahçe ve Galatasaray Spor Kulüplerinin stadyumlarında takımlarının maçlarını izleyen, lisanslı ürünlerini tüketen ve takımlarını medyadan takip eden 1461 futbol taraftarından oluşmaktadır. Araştırma kapsamında psikometrik niteliklere ilişkin kanıtlar ortaya konularak kültürümüze uygun 10 madde ve 4 boyuttan oluşan Futbol Kulübü Taraftar Odaklılık (F-ORIENT) Ölçeği geliştirilmiştir. Bu boyutlar stadyum hizmetleri, taraftar istek ve şikayetleri, kampanya ve etkinlikler ve tanıtım olarak isimlendirilmiştir. Ayrıca, araştırmada futbol taraftarı ve futbol kulübü arasındaki ilişki kalitesi boyutlarının belirlenmesini ortaya koymak amacıyla dilimize uyarlanan 19 ifade ve 5 boyuttan oluşan Futbol Kulübü-Futbol Taraftarı İlişki Kalitesi Ölçeği ve futbol taraftarlarının tüketim davranışını ortaya koyan unsurların belirlenmesi adına dilimize uyarlanan 11 ifade ve 4 boyuttan oluşan Futbol Taraftarı Tüketim Davranışı ölçeği geliştirilmiştir. Araştırma kapsamında bu üç ölçeğin ilişkisini ortaya koyan kuramsal modele ilişkin analiz sonuçları yapılmış ve modelin iyi düzeyde doğrulandığı ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: sporda müşteri ilişkileri yönetimi, taraftar ilişkileri yönetimi, taraftar odaklılık, ilişki kalitesi, taraftar tüketim davranışı
Futbolda erkeklik ve şiddet: Nefer taraftar grubu örneği
Bu çalışmanın amacı; futbol taraftarlarının (saha içi ve saha dışındaki futbol ile ilişkili faaliyetlerde) erkeklik kültürünün, gözlenen şiddet ile olan ilişkisini araştırmaktır. Araştırmanın örnekleminin oluşturulmasında yargısal örnekleme yöntemiyle Eskişehirspor taraftar gruplarından biri olan Nefer grubu seçilmiştir. Nefer taraftar grubuna üye taraftarlar arasında kolayda örnekleme yöntemiyle 348 taraftara internet ortamında Google Drive formları aracılığıyla ulaşılmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda, BEM Cinsiyet Rolü Envanteri ve Şiddet Kültürü Ölçeklerinden yararlanılmıştır. Verilerin bilgisayar ortamına aktarılması ve analizinde SPSS 22.0 paket programı kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan ölçme araçlarının geçerlik ve güvenirlik analizleri için Açımlayıcı Faktör Analizi(AFA) yapılmış ve Cronbach alpha katsayıları hesaplanmıştır. Elde edilen verilerin analiz edilmesinde t-testi, ANOVA ve Pearson Korelasyon analizlerinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular incelendiğinde; erkeklik kültürü ile şiddeti onaylama arasında ve şiddete maruz kalma ile şiddeti onaylama arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bunun yanında katılımcıların şiddeti onaylama düzeyleri yaş gruplarına ve eğitim durumlarına göre anlamlı şekilde farklılaştığı ortaya konulmuştur. Çalışma sonucunda elde edilen bulgular, Türkiye'deki futbol ile ilintili şiddetin anlaşılması ve önlenmesi hususunda yararlı olabilecek teorik öngörülerin, pratik bulgular ile de desteklenebileceği sonucuna katkı sağlamıştır.
Teksas Tribün Grubu taraftarları ve milliyetçilik ilişkisi üzerine bir inceleme
Bu araştırmanın genel amacı, Teksas Tribün Grubu alt kültürünün bir boyutunu oluşturan Teksas Tribün Grubu taraftarlarının milliyetçilik ile olan ilişkisini ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda Tribün Grubu taraftarlarının siyasi tutumları ve milliyetçilik eğilimleri aydınlatılmaya çalışılmıştır. Araştırmada nicel veri toplama yöntemlerinden faydalanılmıştır. Nicel veriler açık ve kapalı uçlu sorular ile milliyetçilik ölçeğinden yararlanılarak Teksas Tribün Grubu taraftarlarından toplanmıştır. Araştırma sonucunda Teksas Tribün Grubu'nun Türkçülük ve İslam merkezli milliyetçilik anlayışlarına sahip olan çoğunluğu genç, bekâr, eğitimli erkeklerden oluşan ve büyük bir kısmı Bursa'da doğmuş ve memleketini Bursa olarak belirten bireylerden oluştuğu belirlenmiştir. Elde edilen verilere göre eğitim durumu, yaş, meslek ve siyasi tutumların milliyetçilik eğilimlerini belirleyici etkenlerden olduğu görülmüştür. Anahtar Sözcükler: Alt Kültür, Milliyetçilik, Teksas Tribün Grubu, Futbol, Taraftar.
Sporda marka değer ve marka kişilik ilişkisi: Türk futbol taraftarı örneği
Bu çalışmada taraftarın favori sporcu ve teknik direktörün marka kişiliği algısıyla marka değer algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlandı. Marka değeri ölçmek için Spectator-Based Brand Equity in Professional Soccer ölçeğinin Türkçe uyarlaması, geçerlik ve güvenirlilik analizi yapıldı. 11 faktörden oluşan 29 maddeli 5'li likert tipi Seyirci Tabanlı Sporda Marka Değer Ölçeği'nin (STSMDÖ) Cronbach α değeri 0.893 idi. Galatasaray (GS), Fenerbahçe (FB), Beşiktaş (BJK) ve Trabsonspor (TS) taraftar evreninden taraftarlık düzeyi 3-5 olan 600 taraftar çalışmanın örneklemini oluşturdu. Taraftar Whatsapp gruplarına STSMDÖ ve favori sporcu ve teknik direktör Spor Marka Kişilik anketleri 2021/22 Spor Toto Süper Ligi (STSL) sonu ve 2022/23 STSL'nin ilk devre sonunda çevrimiçi uygulandı. Ön adı uyuşmayan, anketlere art arda 10 kez aynı cevabı veren 100 taraftarın verileri çalışma dışı bırakıldı. Elde edilen veriler SPSS (Versiyon 22. Inc Chicago, IL, USA) programı ile analizi edildi. Verilerin normal dağılım analizi için Kolmogorov Smirnov ve Shapiro Wilk testi uygulandı. Normal dağılan değişkenler ortalama±standart sapma (en küçük-en büyük), normal dağılmayan değişkenler ortanca ve çeyrekler aralığı (Q1-Q3) olarak sunuldu. Tekrarlı ölçümlerden elde edilen veriler Wilcoxon Testi, kategorik değişkenler arasındaki ilişki Spearman's Korelasyon analizi ile incelendi. İstatistiki anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edildi. Bulgulara göre taraftarın yaş ortancası 31 (18-57) yaş ve taraftarlık düzey ortancası 5 (3-5) idi. GS, FB ve BJK taraftarının marka değer ve teknik direktörün marka kişiliği algısında sezonlar arası fark saptandı (p<0.05). Tüm kulüplerin taraftarının favori sporcu marka kişiliği algısında ise sezonlar arası fark saptanmadı (p>0.05). 2021/22 STSL sonrası GS, FB, BJK taraftarının marka değer algısıyla favori sporcunun marka kişiliği algısı arasında düşük ve orta, 2022/23 STSL'in ilk devre sonunda tüm kulüplerde orta düzeyde korelasyon saptandı (p<0.05). 2021/22 STSL sonrası GS, FB, BJK taraftarının marka değer algısıyla teknik direktör marka kişiliği algısı arasında çok düşük ve düşük; 2022/23 STSL'in ilk devre sonunda tüm kulüplerde orta düzeyde korelasyon saptandı (p<0.05). GS, FB ve BJK taraftarınnın marka değer algısında sezonlar arası fark olması lig sıralaması ve teknik direktör değişimi giibi olumsuz deneyimlerin yansıması olabilir. Bir sezonda yaşanan teknik direktör değişiklikleri sonrası yenilerin beklenen performansı gerçekleştirememesi, sonraki sezonda görev alan teknik direktörün beklenen başarıyı sergileyememesi teknik direktörün marka kişiliğiyle marka değer arasındaki ilişkinin değişimesinin nedeni olabilir. Olumsuzlukların giderilmesiyle taraftarın teknik direktör marka kişiliği algısıyla marka değer arasındaki korelasyon düzeyi artması bu görüşü desteklemektedir. GS ve FB'nin başarılı oyuncuları ulusal ve uluslararası arenada dikkat çekmesi, BJK taraftarının sporcuya bağlılığı, TS taraftarının favori sporcuları her iki sezonda da oynaması sezonlar arası favori sporcu marka kişiliğinde fark olmamasının nedenleri olabilir. Ancak taraftarın marka değer algısında favori sporcunu marka kişiliğinin etkisi olduğu ve deneyimlere bağlı bu etkinin değişmesi favori sporcunun marka değerde önemli olduğunu düşündürmektedir. Taraftarın favori sporcu marka kişiliği algısında sezonlar arasında fark olmamasına teknik direktörde olması taraftar için teknik direktörün daha önemli olduğunu düşündürmektedir. Sonuç olarak olumlu olumsuz deneyimler taraftarın marka değer algısını değiştirmektedir. Marka değeri oluşturan faktörlerin haricinde favori sporcu ve teknik direktörün marka kişiliğinin değişimde etkisi olabilir. Kulüplerin marka yöneticileri taraftarın marka değer algısında değişime neden olan tüm değişkenleri de göz önünde bulundurarak güçlü marka olmak için gerekli önlemleri almalı ve stratejiler geliştirmelidir. Özellikle olumlu olumsuz duyguların yaşandığı stadyumların mimari özelliklerinin tüm taraftara hitap edecek şekilde tasarlanması gerektiği düşünülmektedir. Çalışmanın önemli kısıtı taraftar tipolojisinin belirlenememesidir. Maç öncesi, sonrası stadyum ya da sosyal medya aracılığıyla farklı taraftar tiplerinde marka değere etki eden faktörlerin belirlenmesi geliştirilecek stratejileri daha etkili yapabilir. Bu nedenle kesin sonuçlar elde edebilmek için taraftar tiplerini analiz edebilecek uzmanlar ile daha fazla örneklemle yapılacak uzunlamasına çalışmalara ihtiyaç vardır.
Taraftarların futbolda şiddetin kaynağına ilişkin görüşleriyle sporda özdeşleşme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu araştırmanın amacı taraftarların futbolda şiddetin kaynağına ilişkin görüşleriyle sporda özdeşleşme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu kapsamda verilerin elde edilmesi amacıyla katılımcılara ölçek ve demografik bilgilerini belirlemek amacıyla anket uygulanmıştır. Araştırmamıza 252'si erkek 31'i kadın olmak üzere 283 kişi katılım göstermiş ve sonuçlar SPSS programı ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar taraftar özdeşleşmesine ilişkin görüşlerin şiddet arasındaki bağlantının kurulmasına yönelik analiz edilmiştir. Toplanan veriler SPSS 22 paket programına kullanılarak analiz edildi. Katılımcıların cinsiyet, yaş, medeni durumu, eğitim gibi değişkenlere ait veriler betimsel olarak analiz edilmiştir. Verilerden alınan değerlerin normallik testleri için örneklem grubu 50'den büyük olduğu için Kolmogorov-Smirnov testi kullanılmıştır. Veriler normal dağılım gösterdiği için Tek-Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve İndepented t testi kullanılmıştır. Homojenliği sağlanan veriler Scheffe ve Hochberg GT2 testi ile homojenliği sağlamayan veriler ise Tamhane Post-Hoc çoklu karşılaştırma testi yapılmıştır. Ölçek alt boyutları arasındaki ilişkiyi belirlemek için veriler normal dağılım gösterdiğinden Pearson Korelasyon testi kullanılmıştır. İstatistiksel değerler %95 güven aralığında değerlendirmeye alınmıştır. Araştırmanın bulgularına göre özdeşleme ile spor medyasından, hakem kararlarından, antrenör ve teknik direktörden ve sporcu davranışlarından kaynaklanan şiddet alt boyutları arasında pozitif zayıf bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). Katılımcıların takımla özdeşleşmesi arttıkça spor medyasından, hakem kararlarından, antrenör ve teknik direktörden ve sporcu davranışlarından kaynaklanan şiddet artmaktadır. Özdeşleşme ile taraftar ve amigolardan kaynaklanan şiddet arasında bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05).
Profesyonel futbolcularda kendi taraftarları ve rakip taraftarların yaptıkları kötü tezahüratın etkileri
Bu çalışma profesyonel futbolcuların kendi taraftarlarının ve karşı takımın taraftarlarının olumsuz tezahüratlarından etkilenip etkilenmediğini ölçmeyi amaçlamıştır. Araştırma grubunu Spor Toto Süper Ligi 2014-2015 sezonunda bulunan 10 farklı takımdan toplamda 226 profesyonel futbolcu oluşturmaktadır. Araştırmada Çepikkurt ve Erkuş tarafından 2004 yılında geliştirilen SLISBP (Scale on the Level of Influence of Supporter Booing on the Player) ve Türkçeleştirilmesi araştırmacı tarafından yapılan Profesyonel Futbolcuların Olumsuz Tezahürattan Etkilenme Düzeyleri Ölçeği kullanılmıştır. Öncelikle ölçeğin güvenirliliği ve geçerliliği test edilmiştir. Ölçeğin güvenilirliğini test etmek için Cronbach alfa skorlarına bakılmıştır. Daha sonra ölçeğin geçerliliği PCA (principal component analysis) ile test edilmiş ve futbolcuların kendi taraftarlarından etkilenmeleri ile karşı takımın taraftarlarından etkilenmeleri iki faktör olarak belirlenmiştir. Daha sonra futbolcuların kendi takımlarının taraftarlarının ve karşı takımın taraftarlarının olumsuz tezahüratlarından etkilenme skorları karşılaştırılmıştır. Ayrıca futbolcuların yaşları ve profesyonel oyunculukta geçirdikleri sene ile olumsuz tezahürattan etkilenmeleri arasındaki ilişki korelasyon ve regresyon analizi ile araştırılmıştır. Analizler SPSS 22 paket programı ile gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda futbolcuların hem kendi taraftarlarının hem de karşı takımın taraftarlarının olumsuz tezahüratlarından etkilenme düzeyleri belirlenmiştir. Özellikle kendi takımlarının taraftarlarının olumsuz tezahüratlarından daha fazla etkilendikleri saptanmıştır. Ayrıca futbolcuların yaşları ve profesyonel oyunculukta geçirdikleri sene ile olumsuz tezahürattan etkilenme süreleri arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Bu ilişki futbolcuların yaşları ve profesyonel futboldaki seneleri arttıkça olumsuz tezahürattan daha etkilenme düzeylerinin düştüğünü göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Futbol, Olumsuz Tezahürat, Taraftar
Bir hegemonik erkeklik alanı olarak futbolda kadın taraftarlığın üretimi: Gaziantep Futbol Kulübü kadın taraftarlar örneği
Futbol hegemonik erkekliğin timsali stadyum ise erkekliğin icra edildiği bir mekândır. Birçok alanı içinde barındıran (medya, endüstri, inşaat, ekonomi...) futbolu, sosyolojinin bir alt konusu olan "toplumsal cinsiyet" bağlamında incelediğimizde cinsiyeti olmayan futbolun cinsiyetlendiğini görmekteyiz. Erkeklerin hegemonyası altında olan futbol alanının her köşesinde kadınlar ikincileştirilmekte, alana giren kadınlar ciddiye alınmamaktadır. Bir taşra kent olan Gaziantep'i bu savın dışında tutmak mümkün değildir. Gaziantep'teki futbol kültürünü incelediğimizde eril bir düzenin hâkim olduğunu net bir şekilde söyleyebiliriz. Elinizdeki bu çalışmada Gaziantep'te taraftarlık kültürünün bir Anadolu takımı olan Gaziantep Futbol Kulübü'nün kadın taraftarları tarafından nasıl üretildiği ele alınmıştır. Geçmiş dönemlerde bir elin beş parmağını geçmeyen kadın taraftar sayısına sahip olan kent, günümüzde Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin ilk kadın taraftar derneğine sahiptir. Dernekleşme ile birlikte kadınlar, futbol ve futbolun mekânı olan stadyuma daha fazla dâhil olmuş ve stadyumdaki var oluşlarını daimi hale getirmeye çalışmaktadır. Kadınlar, kendilerine ait olmayan bir alana daha sonra girerek hem alanın doxa'larını benimsemiş hem de alanın doxa'larını değiştirmiştir. Etnografik bir yöntem ile hazırlanan bu çalışmada Gaziantep FK'lı kadınların, erkek merkezli bir alan olan stadyuma dair deneyimleri Bourdieu'nün "alan" ve "doxa" kavramı ışığında incelenmiştir.
Spor takımlarındaki yıldız oyuncu marka imajı ve taraftar kimliğinin sponsor ürünlerini satın alma niyetine etkisi
Spor, dünya üzerindeki tüm insanlar tarafından aynı şekilde algılanan bir aktivite ve insanların ortak dili durumundadır. Spor pazarlaması ise spor tüketicilerinin istek ve ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla yapılan bütün faaliyetlerdir. Spor pazarlaması üç şekilde gerçekleşebilir. Bunlar; sporun bir ürün olarak pazarlanması, spor araç gereçlerinin pazarlanması ve endüstriyel ürünlerin tanıtımı - pazarlanması için sporun veya spor figürlerinin (takım, oyuncu, teknik direktör vs.) kullanılmasıdır. Spor sponsorluğu endüstriyel ürünlerin tanıtımında en yaygın kullanılan faaliyetlerden birisidir. Gün geçtikçe sponsorluğa daha fazla yatırım yapılmakta, yıllardır sponsorluk türleri arasında en fazla yatırım yapılan alan ise spor sponsorluğu olmaktadır. Bu nedenle araştırmanın asıl amacı spor sponsorluğu yapan kuruluşlara karşı tüketicilerde satın alma niyeti oluşumunu ve bu niyeti etkileme gücüne sahip olduğu düşünülen bazı değişkenleri incelemektir. Araştırmada spor takımlarında bulunan yıldız oyuncuların, takımı destekleyenlerde ya da henüz desteklemeyenlerde taraftar kimliği oluşumuna ve gelişimine etkisi incelemektir. Bunun yanı sıra taraftar kimliğinin sponsor ürünlerini satın alma niyetine etkisi incelenmiştir. Ayrıca spor takımlarında yer alan yıldız oyuncuların, taraftarların sponsor ürünlerini satın alma niyeti üzerindeki etkisi de çalışmada incelenmektedir. Tüm bu amaçlar doğrultusunda Spor Toto Süper Lig'de 2016-2017 sezonu devam ederken; Beşiktaş, Fenerbahçe ve Galatasaray taraftarı olan örneklem grubu seçilerek anket yöntemi ile veri toplanmıştır. Verilerin analizinde yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Çalışma sonucunda spor takımlarında bulunan yıldız oyuncuların marka imajının, hem taraftar kimliğine hem de sponsor ürünlerini satın alma niyetine etki ettiği görülmüştür. Ayrıca taraftar kimliğinin de sponsor ürünlerini satın alma niyetine etkisi de literatürde yer alan diğer çalışmalar tarafından da desteklenirken, çalışmaya ait araştırma modelini oluşturan değişkenler arasında güçlü etkiler bulunmuştur. Ayrıca yıldız sporcu marka imajının sponsor ürünlerini satın alma niyetine hem doğrudan hem de taraftar kimliği üzerinden dolaylı etkileri olduğu tespit edilmiştir.
Spor seyircilerinin siber zorbalık davranışlarının incelenemesi
Araştırmanın amacı doğrultusunda, çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Ayrıca, durum tespiti yapılacağından dolayı, çalışma, betimsel nitelik taşımaktadır. Araştırmanın evrenini, ülke genelinde bulunan spor seyircileri oluştururken, örneklemini ise rastgele yöntemle seçilmiş ve farklı branşlarda spor seyircisi olan 1029 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ve Karaca (2019) tarafından geliştirilen ve Spor seyircilerinin sözel zorbalık, fiziksel zorbalık ve siber zorbalık davranışları ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz, Independent Simple T-testi ve One Way ANOVA testleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, erkek seyircilerin zorbalık ve siber zorbalık düzeyleri kadınlara göre daha yüksek bulunmuştur. Branşlara bakıldığında, futbol seyircilerinin zorbalık ve siber zorbalık düzeylerinin diğer branşlardan yüksek olduğu görülmüştür. Yaş ilerledikçe, iş durumu seviyesi arttıkça ve eğitim düzeyi arttıkça zorbalık ve siber zorbalık düzeyinin azaldığı, bekar seyircilerin evli seyircilere göre zorbalık ve siber zorbalık düzeylerinin daha yüksek olduğu görülmüştür. Taraftar derneği üyesi seyircilerin ve deplasman müsabakalarına sık giden seyircilerin zorbalık ve siber zorbalık düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Müsabaka takip türü ve müsabaka izleme sıklığı ile zorbalık ve siber zorbalık arasında anlamlı fark bulunmuştur. Ayrıca sosyal medya kullanım cihazı türünün, müsabaka izleme şeklinin ve sosyal medya kullanım amacının zorbalık ve siber zorbalık düzeyine etki etmediği sonucuna ulaşılmıştır.
Futbol hakemlerine göre seyirciyi saldırganlığa yönlendiren faktörler
Bu araştırmada futbol hakemlerine göre seyirciyi saldırganlığa yönlendiren faktörler incelenmiştir. Bu araştırma, tarama modeli kapsamında ilişkisel tarama modeli kullanılarak yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak, Özmaden (2004) tarafından geliştirilen "Futbol Seyirci Saldırganlığı Ölçeği" kullanılmıştır. Bu çalışmanın evreni, 2019-2020 sezonunda, profesyonel futbol müsabakalarında görev alan Türkiye Futbol Federasyonuna bağlı, Ege Bölgesi hakemleridir. Örneklem grubunu profesyonel olarak aktif hakemlik yapan Aydın (18 kişi), Denizli (24 kişi), İzmir (106 kişi), Muğla (17 kişi) ve Manisa (29 kişi)) illerindeki toplam 195 futbol hakemi oluşturmaktadır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistik, ve parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirliliği Cronbach's Alpha katsayısı ile belirlenmiştir. Araştırma sonucunda; Meslek değişkeninde sadece spor medyası alt boyutunda p<0.05 düzeyinde anlamlı farklılık vardır. Klasman düzeyinde ise sadece hakem alt boyutunda p<0.05 düzeyinde anlamlı farklılık görülmektedir. "Yaş'', ''Eğitim durumu'', Gelir düzeyi" "Fiziksel saldırıya maruz kalma" değişkenlerinde anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Anahtar Kelimeler: Futbol hakemi, Saldırganlık, Şiddet
Taraftarların spor kulüplerinin lisanslı ürünlerine yönelik psikofizyolojik tepkilerini anlamada kişilik, duygusal zekâ, tüketim davranışı ve takım bağlılığının rolü
Amaç: Bu çalışmanın birinci amacı, duygusal bir durum oluşturarak taraftarlarda gerçekleşen psikofizyolojik etkiler ile kişilik özellikleri, duygusal zekâ, tüketim davranışı ve takım bağlılığı arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmanın ikinci amacı ise taraftarlar tarafından uyaranlara verilen tepki hızlarını, doğru tepkilerini incelemek ve verilen bu tepki hızları, doğru tepkiler ile taraftarların kişilik özellikleri, duygusal zekâ, tüketim davranışı ve takım bağlılığı arasındaki ilişkiyi incelemektir. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde eğitim görmekte olan 18 ile 30 yaşları arasında 33 kadın 97 erkek toplam 130 kişi dâhil edilmiştir. Kişilik özellikleri, duygusal zekâ, futbol taraftarı tüketim davranışı, takıma psikolojik bağlılık ve spor taraftarı özdeşleşme ölçeği katılımcılara deney öncesi uygulanmıştır. Deney 1'de 5 dakika, deney 2'de 4 dakika 30 saniye istirahat ve deney aşamasında Nexus-10 cihazı ile kalp atım hızı değişkenliği ve elektro dermal aktivite ölçümleri alınmıştır. Deney 2'deki doğru tepki ve tepki hızı ölçümleri SuperLab Version5 ve Cedrus RB730 ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 21 paket programı ile analiz edilmiştir. Bulgular: Galatasaray taraftarlarında kişilik özelliklerinden dışadönüklük ile DF/YF yüzde değişimi (r: .353 p<0.05) arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişkiye rastlanmıştır. Fenerbahçe taraftarlarında gelişime açıklık kişilik özelliği ile deney Fenerbahçe tepki zamanı (r: -.354 p<0.05) arasında anlamlı ve negatif yönlü bir ilişkiye rastlanmıştır. Sonuçlar: Dışadönüklük kişilik özelliğinin olumsuz uyaranların ortaya çıkardığı stresi baskılayamadığı sonucuna varılmıştır. Gelişime açıklık kişilik özelliğinin tepki sürelerini kısalttığı sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Lisanslı Spor Kulübü Ürünü, Kişilik, Duygusal zekâ, Tüketim, Bağlılık, Kalp atım hızı değişkenliği, Tepki.
Popüler kültür ekseninde taraftar grupları ve sosyal medya ilişkisi: Üç büyükler örneği
İnsanlık tarihiyle birlikte başlayan kültür zamanla belirli dönüşüm ve etkileşimlerle bugüne ulaşmıştır. Kültür kavramı ile ilgili sınıflandırmalar ve tartışmalar içerisinde en dikkat çekenlerden biri popüler kültür kavramıdır. Bazı toplumsal olgularla sürekli bir etkileşim içerisinde bulunan popüler kültür kavramının yakın ilişki içerisinde olduğu olgulardan biri de spordur. Ülkeye ve coğrafyaya göre değişse de tüm dünyadaki popülerlik seviyesi düşünüldüğünde spor dalları içerisindeki en yaygın spor türü ise şüphesiz futboldur. Futbolun bu yaygınlığının oluşturduğu güç ve rant futbolu sadece bir oyun olmaktan çıkararak sosyal, ekonomik ve hatta siyasal boyutları olan bir kavram haline getirmiştir. Onu bir endüstriye dönüştüren bu popüleritesi; taraftar, izleyici, holigan gibi kavramaları da beraberinde getirmiştir. Futbolun aslında baş aktörü olan taraftar kavramı ise yıllar içerisinde bazı değişimler yaşamıştır. Bu değişimlerin geldiği son nokta ise tüm dünyayı etkisi altına alan sosyal medya ile ilişkisi olmuştur. Sosyal medya artık taraftarın buluştuğu en gözde mekan olarak popüler kültür çerçevesinde taraftar kültürü ve bakış açısıyla ilgili en fazla ipucunu veren yerlerden biri olmuştur. Bu çalışmada Türkiye'nin en büyük 3 kulübünün Fenerbahçe, Galatasaray ve Beşiktaş'ın en ünlü ve etkili taraftar grupları; Genç Fenerbahçeliler, Ultraslan ve Çarşı'nın sosyal medya hesapları içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiş ve taraftar tutumlarını yansıtan önemli bulgular elde edilmiştir. Anahtar kelimeler: Sosyal medya, futbol, popüler kültür, taraftar, spor
6222 Sayılı Kanun gereğince ceza almış futbol taraftarlarını şiddete yönelten faktörlerin incelenmesi
Amaç: Bu çalışmanın amacı; 6222 Sayılı Kanun Gereğince Ceza Almış futbol taraftarlarını şiddete yönelten faktörlerin incelenmesi ve yürürlükte olan 6222 Sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun'un hukuki etkinliğinin saptanmasıdır. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın çalışma grubunun belirlenmesinde, nitel araştırma yöntemlerinden amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evreni futbol müsabakalarında 6222 Sayılı Kanun gereğince ceza almış futbol taraftarlarından oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi, İzmir, Manisa, Balıkesir, Adana, Ankara, İstanbul, Trabzon, Antalya şehirlerinde yaşayıp, savcılık makamı tarafından cezaları onanmış 25 kişiden oluşmuştur. Araştırmacı örneklem grubuyla yüz yüze görüşerek verileri elde etmiştir. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında düz yazı haline getirilmiştir. Bu veriler, NVivo 11 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Veriler, daha sonra alanda uzman kişilerle kodlanmış, birbiriyle örtüşen kodlar temalar ile beraber gruplandırılmıştır. Bulgular: Görüşme yöntemiyle elde edilen veriler 'Taraftarları Şiddete Yönelten Faktörler' ve 'Hukuki Yaptırımların Etkinliğinin Değerlendirilmesi' teması altında sunulmuş ve çekirdek temalarına ulaşılmıştır. Sonuçlar: Araştırmada kanun gereğince ceza almış kişileri şiddete yönelten kişisel faktörler, hakemler, tribün şovları, duygusal baskı, rakip takım taraftarları, alkol, takım performansı, taraftar grubu ve şehre aidiyet olarak tespit edilmiştir. Futboldaki şiddete genel olarak sebebiyet veren faktörler ise, medya, rakip takım taraftarlar, kulüp yöneticileri, taraftar liderleri, emniyet güçleri, TFF, taraftar grupları, uyuşturucu ve alkol, statların fiziki durumu ve hakemler olarak tespit edilmiştir. Yürürlükteki kanunun hukuki etkinlikleri de yaptırım gücü, etkin pişmanlık, yaptırımın işlevselliği ve caydırıcılık başlıkları altında değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Şiddet, Saldırganlık, Futbol, Futbolda Seyirci Şiddeti ve Saldırganlığı, 6222 Sayılı Kanun.
Spor taraftarı olan üniversite öğrencilerinde takımla özdeşleşme düzeyinin benlik saygısı, öfke düzeyi ve tarzı ile ilişkisi
Giriş ve Amaç: Bu çalışmanın amacı spor taraftarlarının takımla özdeşleşme düzeyleri ile benlik saygısı, öfke düzeyleri ve özelliklerini ölçmek ve bu değişkenler arasındaki ilişkiyi saptamaktır. Yöntem: Çalışmanın örneklemini Celal Bayar Üniversitesi Uncubozköy Kampüsünde bulunan, Tıp ve İktisadi ve İdari Bilimler Fakültelerinde örgün eğitim görmekte olan ve spor taraftarı olduğunu belirten öğrenciler oluşturmaktadır. Araçlar; Sosyodemografik veri formu, Spor Taraftarı Özdeşleşme Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Sürekli Öfke ve Öfke Tarzı Ölçeği olarak belirlenmiştir. Bulgular: Benlik saygısı yüksek olan öğrencilerin takım özdeşleşmesi puanları, orta ve düşük olanlardan yüksek, benlik saygısı orta olan öğrencilerin takım özdeşleşmesi puanları da benlik saygısı düşük olan öğrencilerden düşüktür. Ancak bu ilişki istatistiksel açıdan anlamlı değildir.Öğrencilerin Sürekli Öfke ve Öfke Tarzı ölçeğinin alt ölçekleri ile, takımla özdeşleşme düzeyleri karşılaştırıldığında; özdeşleşme düzeyleri arttıkça, sürekli öfke düzeyleri de artmaktadır.(p=,001) STÖÖ puanları ile; Durumluk Öfke, Öfke Kontrol, İçte Tutulan Öfke alt ölçek puanları arasında istatistiksel açıdan anlamlı ilişki saptanmamıştır. Dışa Vurulan Öfke alt ölçek puanları arasında pozitif yönde bir ilişki saptanmıştır. Tartışma ve sonuç: Takım özdeşleşmesinin, benlik saygısı, sürekli öfke ve öfke tarzı ile olan ilişkisi incelenmiştir ve özdeşleşme düzeyleri ile benlik saygısı arasında ilişki saptanmamıştır. Sürekli öfke ve dışa vuran öfke düzeyi ile pozitif yönde ilişkili saptanmıştır.
Marka nefreti ile tüketicilerin kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin irdelenmesi: Futbol taraftarları üzerine bir uygulama
Bu araştırmanın amacı, marka nefreti ile tüketici kişilik yapısı arasındaki ilişkinin irdelenmesidir. Araştırmanın evrenini Antalya ilinde yaşayan 18 yaş ve üzeri futbol taraftarları oluşturmaktadır. Çalışmada nicel araştırma yöntemi kullanılmış olup, veriler online anket yöntemiyle elde edilmiştir. Toplamda 405 anket değerlendirmeye alınmıştır. Elde edilen veriler SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen verilere frekans analizi, faktör analizi, korelasyon analizi, regresyon analizi, farklılık analizleri uygulanmıştır. Yapılan faktör analizi sonucunda marka nefreti değişkeni dört boyut, tüketici kişilik yapısı değişkeni onbir boyut ortaya çıkmıştır. Marka nefreti boyutları, olumsuz ağızdan ağıza iletişim, şikayet, kaçınma ve protesto boyutlarından oluşmaktadır. Kişilik yapısı boyutları, soytarı, kahraman, asi, sihirbaz, bilge, aşık, vatandaş, kaşif, masum, bakıcı ve kral boyutlarındna oluşmaktadır. Yapılan korelasyon analizi sonucunda marka nefreti boyutları (olumsuz ağızdan ağıza iletişim, şikayet, kaçınma ve protesto) ile kişilik yapısı boyutları arasında düşük düzeyde anlamlı, pozitif (asi, bilge, bakıcı) ve negatif (vatandaş, kaşif, aşık) ilişkilerin var olduğu görülmektedir. Yapılan regresyon analizi sonucunda kişilik yapısı boyutlarının (asi, bilge, bakıcı, kaşif ve vatandaş) marka nefreti üzerinde etkisi olduğu saptanmıştır. Son olarak uygulanan t-testi ve tek yönlü ANOVA analizlerinde katılımcıların tüm demografik özellikleri ile kişilik yapısı ve marka nefreti boyutlarına yönelik algıları arasında anlamlı farklılıklar olduğu saptanmıştır.
Erkeklik, futbol ve taraftarlık habitusu: Gaziantepspor taraftar grubu "Gençlik27" üzerine bir çalışma
Bu tezin odak noktasını, toplumsal cinsiyet bağlamında "erkeklik" habitusu, inşa pratikleri, futbol sahalarında, taraftar tezahüratlarında/söylemlerinde yeniden üretilen eril iktidar stratejileri oluşturmaktadır ve erkekmerkezli alana dair bir çalışma söz konusudur. Toplumsal cinsiyet olgusuyla ilgili Türkiye'de "kadın kimliğine yönelik çalışmalar, "erkek(lik)" çalışmaları göz önüne alındığında kuşkusuz daha yoğunluktadır. Dolayısıyla bu açıdan bakıldığında, -yeterince keşfedilmemiş bir alan olan- erkeklik nosyonunu ve futbol sahalarındaki eril inşa pratiklerini incelemek daha da ilgi çekici bir hal almaktadır. Bu tezin kapsamı gereği çalışma, futbol taraftarlarının eril söylemleri ve eril alışkanlıkları ile sınırlı kalmaktadır. Bununla birlikte, bu çalışma daha ileri araştırmalara katkıda bulunmayı amaçlamaktadır ve erkekliği incelemenin alternatif yollarına ilişkin tavsiyeler sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Erkeklik, taraftarlık, futbol, habitus, toplumsal cinsiyet
Beden eğitimi ve spor yüksek okulu öğrencilerinin futbol müsabakalarına katılım kararlarını etkileyen faktörler
Bu çalışma, Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğrencilerinin futbol müsabakalarına katılım kararlarını etkileyen faktörlerin belirlenerek, bazı değişkenlere göre bu algılamaların farklılaşıp farklılaşmadığı tespit etmek amacıyla desenlenmiştir. Tarama modelindeki bu çalışmada, Gencer ve Aycan (2008)97 tarafından geliştirilen ?Seyirci Katılım Karar Ölçeği? ve ?Kişisel Bilgi Formu? veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Sınırlandırılmış evren kullanılan bu çalışmada, 6 üniversiteden 1009 öğrenci nihai verilerin toplanmasında yer almıştır. Verilerin analizinde aritmetik ortalama, standart sapma, t testi, tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA) ve Tukey testi kullanılmıştır. Beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin futbol müsabakalarına katılım kararlarında fiziksel çevre, rakip takım ve toplumsallaşma fırsatı faktörleri ?biraz?, tuttuğu takım, programın uygunluğu ve müsabakanın cazibesi faktörleri ?oldukça? boyutu ile etkilidir. 2. Beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin futbol müsabakalarına katılım kararı faktörleri cinsiyete, okunan bölüme, göre değişmezken, tutulan takıma, futbola olan ilgi düzeylerine, göre değişmektedir.
Futbolda taraftar özdeşleşme düzeyinin destinasyon imajı ve destinasyon aidiyetine etkisi
Günümüzde dünyada en çok takip edilen spor branşı olan ve kitleleri peşinden sürükleyen futbol, salt bir spor olmanın ötesine geçerek dev bir ekonomik sektöre dönüşmüş ve aynı zamanda ülkelerin, kentlerin tanıtımına, reklamına büyük katkı sağlayan bir araç haline gelmiştir. Bu sayede destinasyonlar futbol aracılığıyla potansiyel turistlere yönelik olumlu bir imaj ve aidiyet geliştirme fırsatına sahip olmuş, aynı zamanda futbolun yarattığı dev ekonomik sektörden pay alma imkanına erişmiştir. Futbolun bu denli önemli bir fenomen haline gelmesindeki en önemli itici güç taraftar olgusudur. Zira futbol karşılaşmasını seyredecek ve bu sektörün çeşitli segmentlerine para harcayacak taraftar olmadığında, futbolun popülaritesinden bahsetmek de mümkün olmayacaktır. Bu çalışmada taraftarların takımlarıyla özdeşleşme düzeylerinin, destinasyon imajı ve destinasyon aidiyetine etkisi ele alınmıştır. Bu kapsamda 398 katılımcı ile İstanbul'un Kadıköy ilçesinde yüz yüze anket gerçekleştirilmiş ve yapılan inceleme sonucuna 394 anket analize dahil edilmiştir. Araştırmada kullanılan anket 4 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde demografik sorulara, ikinci bölümde duygusal imaj ölçeğine, üçüncü bölümde spor taraftarı özdeşleşme ölçeğine ve dördüncü bölümde destinasyon aidiyeti ölçeğine yer verilmiştir. Verilerin analizi SPSS 22.0 ve LISREL 8.80 paket programlarında gerçekleştirilmiştir. Analiz sürecinde öncelikle araştırmada kullanılan ölçeklerin geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılmış, devamında ise normal dağılım testleri uygulanmıştır. Verilerin normal dağılım gösterdiği anlaşıldığından parametrik testlerden ikili gruplar için t-testi, ikiden fazla gruplar için tek yönlü varyans analizi (ANOVA), bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki ilişkinin yönünü ve derecesini tespit etmek için regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Varyansların homojenliğinin sağlanamadığı durumlarda tek faktörlü varyans analizi yerine welch testi uygulanmış, çoklu karşılaştırmalarda ise games howell testi gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda taraftar özdeşleşme düzeyinin, destinasyon imajı ve destinasyon aidiyetine yönelik pozitif yönde etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda destinasyon imajı ve destinasyon aidiyeti arasında da pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür.
Beşiktaş Jimnastik Kulübü Çarşı Grubu örneği üzerinden taraftar folklorunun incelenmesi
Geçmişi milâttan önceye dayanan, 19. yüzyılın ortalarında kuralları belirlenmeye başlanan ve kurumsallaşan futbol, 21. yüzyıla gelindiğinde dünya genelinde sayıca en çok oyuncuya, taraftara ve izleyiciye sahip olan spor dalı olarak yerini almıştır. Futbolun diğer spor dallarıyla kıyaslanamayacak kadar yoğun bir ilgi gördüğü ve sosyal hayatın her alanına etkili olduğu bir gerçektir. Türkiye'de de benzer bir durum söz konusudur. Sosyal bilimlerin çeşitli alanlarıyla çalışma konusu olarak ele aldığı; futbol, futbol endüstrisi, futbol kulüpleri, kulüp yönetimleri ve taraftar gruplarıyla ilgili akademik çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmaların alanları; spor yönetimi, spor sosyolojisi, pazarlama, halkla ilişkiler, reklamcılık, siyaset bilimi, işletme, ekonomi gibi dallarla sınırlı kalmıştır. Popüler kültürün yanı sıra halk kültürünün de önemli ögelerini barındıran ve sportif etkisinin dışında halk bilimsel boyutu oldukça önemli olan futbol ve futbol taraftarları, halk bilimi alanında birkaç tez ve makaleyle ele alınmıştır. Türkiye'deki futbol literatüründe 'dört büyükler' olarak tâbir edilen takımlardan biri olan Beşiktaş Jimnastik Kulübü, tanınmış ve etkili bir taraftar grubu olan Çarşı'ya sahiptir. Taraftar grubu Çarşı'nın bir araya gelmesini, grubun birlikte hareket etmesini sağlayan ve Çarşı üyelerinin fanatiklik ekseninde beslendiği gurur, minnet, tatmin gibi duygularla ortaya çıkardığı folklorik unsurlar tezin konusunu oluşturmaktadır. Bu bağlamda tezde futbol taraftarlarının oluşturduğu ortak bilinç, kültürlenme süreci, ritüel, gelenek, sözlü-yazılı kültür ve duygulardan hareketle kolektif davranış biçimlerinin bir "taraftar folkloru" oluşturduğu hipotezinden yola çıkılmıştır. Beşiktaş Jimnastik Kulübü ve taraftar grubu Çarşı örneği üzerinden taraftarlar, yalnızca futbolun bir aktörü olan insan yığını olarak değil; belirli bir amaç ve duygu etrafında toplanmış bir halk birimi ve topluluk olarak ele alınmıştır. Taraftarlar çeşitli duygularla takımlarına bağlanırlar ve bu bağlanma şekilleri de farklılık gösterir. Grup motivasyonunu sağlayan duygular ve bu motivasyondan hareketle ortaya çıkan taraftar üretimleri ve ritüelleri aynı zamanda taraftar folklorunun genetiğini taşıyan çeşitli gelenek, kültür ve değerleri oluşturur. Böylece taraftarlar öğrendiklerini ve ürettiklerini yaşamları boyunca kendilerinden sonraki nesillere aktararak bir kültürel miras taşıyıcılığı da yapar. Bu organik yapılanma içerisinde yaşadığı milletin, kültürün, tarihin, şehrin, semtin izlerini taşır. Bu kapsamda tezde, Beşiktaş Jimnastik Kulübü taraftar grubu Çarşı örneği ile bir halk kitlesi olan taraftarların ortak duygu, düşünce, davranış biçimleriyle inşa ettikleri ve ürettikleri halk bilimsel unsurlar belirlenmeye çalışılmıştır. Kaynak taraması sonucunda elde edilen bilgiler, analizler ve gerçekleştirilen görüşmelerle 'taraftar folkloru' tanımına bilimsel ve akademik bir nitelik kazandırmak amaçlanmıştır.
Spor taraftarlarının twitter kullanım alışkanlıklarının incelenmesi: Fırat Üniversitesi örneği
Bu çalışmada; Fırat Üniversitesinde ki spor taraftarlarının Twitter kullanım alışkanlıkları ölçülmüş ve değerlendirilmiştir. Bunun yanı sıra sporun tarihsel gelişimi, hangi evrelerden geçerek ilgi ve endüstri alanı olduğu, spor ve taraftarlık kavramlarının ilişkisi, gelişen teknolojiler ile insan hayatına giren sosyal medya unsurunun, spor ve taraftarlık olgularını ne şekilde etkilediği gibi konular hakkında da ilgili literatürler taranarak gerekli bilgiler verilmiştir. Çalışmayı ön lisan ve lisans olmak üzere 40519 öğrencinin %2'lik bir kısmı oluşturmuş olup bu oranda 810 kişiye tekabül etmektedir. Çalışmamızda ise toplam 813 öğrenciye ulaşılmıştır ve bu katılımcılar rastgele örneklem yoluyla seçilip, anket uygulamasına tabi tutulmuştur. Mensubu olduğu spor kulübünün müsabakası hakkında Twitter uygulamasını ne sıklıkta, hangi durumlarda kullanıldığının analizleri yapılmıştır. Verilerin istatistiksel analizlerinin yapılmasında SPSS 21. 0 paket programından yararlanılmıştır. Gruplar arasında ki farklılıklar ki kare (X2) testi ile açıklanmışken, Twitter kullanım alışkanlıkları ile spor takımına olan hayranlık ve aidiyet arasında ki ilişki, Spearman Korelasyon (n=813) ile ortaya konulmuştur.
Türkiye'de spor kulüplerinin taraftarlar üzerinde oluşturdukları imajın değerlendirilmesi
Bu araştırma 2018-2019 sezonu Türkiye Spor Toto Süper Ligde mücadele eden spor kulüplerinin taraftarları üzerinde oluşturdukları kulüp imajının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Bu doğrultuda spor kulüplerinin kurumsal imaj kavramının revize edilmesi, kulüp taraftarlarının bilincini arttırmak ve kulüp imajının getireceği yararları veya oluşması muhtemel olumsuzlukları incelemek ve problemleri tespit ederek çözüm önerileri geliştirmek amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini; Türkiye Spor Toto Süper Lig'de 2018/2019 sezonu mücadele eden 18 takımın taraftar grubu üyeliği, paso Lig üyeliği ve TV maç üyeliği bulunan 12.354.781taraftarları oluşturmaktadır. Araştırmanın evrenini belirlemek amacıyla P=0.3, Q= 0.7 ve örnekleme hatası olarak d=0.05 kabulü altında gerekli hesaplamalar tarafımızdan yapılmış ve örnekleme sayısı 323 olarak tespit edilmiştir. Çalışmaya çevrim içi olarak 350 kişi katılmış ve gerekli incelemeler sonucunda 325 kişinin yaptığı anket dikkate alınmıştır. Araştırmada "Çevrimiçi Anket Tekniği" uygulanmıştır. Kulüp İmajı Ölçeği (KİMJÖ) kullanılmıştır. Araştırmada ortaya konulan ve öngörülen modelin analiz ve testi için SPSS 22.0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Yapılan analizlerde anlamlılık düzeyi p <0.05 olarak kabul edilmiştir. Cinsiyet değişkenine bağlı olarak yapılan çalışmada (KİMJÖ) anlamlı bir farklılaşma görülmemiştir. Fakat Erkekler kadınlara göre taraftarı oldukları takıma daha fazla duygusal hisler beslemektedirler. Yaş değişkenine bağlı olarak yapılan çalışmada (KİMJÖ) anlamlı farklılaşma görülmemiştir. Yıllar geçtikçe takımının daha iyi oynadığına inancın arttığı görülmüştür. İkametgâh yeri değişkenine bağlı olarak köyde yaşayan taraftarların, Büyükşehirde yaşayan taraflara göre takım imajlarının yüksek olduğu görülmüştür. Eğitim durumu değişkenine bağlı olarak Yüksek lisans mezunu taraftarların takım imajlarının düşük olduğu görülmüştür. Taraftar grubu üyeliği, Passolig üyeliği veya Tv Maç üyeliği olan taraftarların yapılan çalışmada (KİMJÖ) ortalamaları yükselttiği görülmüştür. Sonuç olarak; Taraftarların taraftarı oldukları kulüplerle özdeşleştikleri görülmüştür. Yönetimsel sorunların yaşandığını düşündükleri görülmüştür. Anahtar sözcükler: Kulüp, Taraftar, İmaj, Kurumsal İmaj.
Elazığspor'a bağlı taraftarlar dernek üyelerinin saldırganlık düzeylerinin incelenmesi
Özet; Sporun doğasında var olan yarışmacılık ya da rekabetçiliğin genellikle saldırgan davranışların ortaya çıkmasının nedenleri arasında olduğu bilinmektedir. Bu tutuma sahip olanlar birey olabileceği gibi gurup da olabilir. Araştırmamızın amacı: Elazığ spor taraftar dernek üyelerinin saldırganlık eğilimlerini tespit edip, sahip oldukları psikolojik durumlarıyla hangi şartlar altında ne tür bir saldırganlık eğilimi gösterdiğini belirlemektir. Elazığ ilindeki taraftar derneklerinden oluşan, (gençlik 23 derneğinin üyesi 147 kişi, abluka derneğinin üyesi 116 kişi, taraftar 23 derneğinin üyesi 174 kişi) toplam 437 taraftar grupları arasından çalışmamıza gönüllülük katılım yöntemiyle seçilen en az (% 70) 306 kişiye anket uygulaması yapılarak, saldırganlık düzeyleri incelenmiştir. Araştırma kapsamında, 8 sorudan oluşan Kişisel Bilgi Formu ve İpek İlter Kiper tarafından 1984 Bu araştırmada İpek İlter (kiper) tarafından geliştirilen saldırganlık ölçeği kullanılmıştır. 30 maddeden oluşan üç alt testi içermektedir. Bunlar: yıkıcı saldırganlık, Atılganlık ve edilgen saldırganlıktır. Envanterde her bir alt test 10 soru ile belirlenmiştir. Yıkıcı saldırganlıkla ilgili maddeler;1, 2, 3, 13, 14, 15, 22, 23, 24, 29, Atılganlıkla ilgili maddeler; 4, 5, 6, 10, 11, 12, 19, 20, 21, 28, Edilgen saldırganlıkla ilgili 38 maddeler ise; 7, 8, 9,16, 17, 18, 25, 26, 27, 30 dur. Envanterde kullanılan materyal soru formu ve yanıt kadar. Sorular "bana hiç uymuyor" ve "bana çok uyuyor" uçlar arasında yanıtlamayı içren 7'li Likert tipidir. Kuramsal olarak her bir alt testte, her soruya bana çok uyuyor şeklinde yanıt veren denek +30, bana hiç uymuyor şeklinde yanıt veren denek ise - 30 puan almaktadır. Ancak istatistiksel olarak eksi puanlar kullanılmayacağından dolayı ve sıfır sayısının da istatistiksel analizde sorun yaratacak düşüncesiyle her toplam puana 31 sayı ilave edilmiştir. Bu sayede her bir alt testten alınan puan 1, en yüksek puan 61 olmaktadır. Envanterin kendisinde olmamakla birlikte, her üç alt ölçeğin toplam puanlarından yola çıkılarak her denek için genel bir saldırganlık puan da elde edilmiştir. Elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarıldıktan sonra; taraftarların bazı değişkenlere göre "Saldırganlık Düzeyleri" ikili gruplarının karşılaştırılmasında bağımsız gruplar t testi (independent samples t-testi) , gruplar arasındaki farklılıklarda ve çoklu karşılaştırmalarda "Anova" testi ile belirlenerek yorumlanmıştır. Tek yönlü varyans analizinde ortaya çıkan anlamlı farklılığın hangi gruplar lehine olduğunu anlamak için Tukey Testi uygulanmıştır. Yorumlar tablolar ile desteklenmiştir. Yapılan analizlerde anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Çalışmamızın sonuçlarına bakıldığında kişisel bilgiler ışığında taraftar grupları arasında, istatistiksel olarak anlamlı farklılaşmanın olmadığı görülmektedir. Elazığ spor taraftarlarının genel saldırganlık düzeylerinin 30,70±7,39 orta düzeyde çıkmıştır. Bu sonuçlar ışığında taraftar dernekleri ile sadece eğitim faaliyetleri değil, birlik ve beraberlik, sorumluluk alma gibi sosyalleşme davranışlarının kazandırılabileceği, sosyal etkinliklerin (huzur evi, çocuk esirgeme kurumu, hastane ve cezaevi vb. ziyaret edilmesi, ailelere eğitim faaliyetlerinin) düzenlenmesinin saldırganlık düzeyleri orta düzeyde bulunan Elazığ spor taraftar dernek üyelerinin en aza indirilmesinde faydalı olacağı düşünülebilir.
Terör örgütlerinin taraftar kazanmalarında propagandanın rolü: Türk El Kaide'si
Ülkemizde faaliyet gösteren El Kaide terör örgütü yanlısı/bağlantılı terörist oluşumların, taraftar temin etme sürecinde uyguladıkları propaganda faaliyetlerinin rolünün ortaya konması ve taraftar temininde kullandıkları propaganda araçlarının tespit edilmesi tezin öncelikli amacını oluşturmaktadır.Tez içerisinde terör ve propaganda kavramlarına dair teorik açıklamalara değinilmiştir. Terör örgütlerinin taraftar temini süreci ve sosyal psikolojideki grup oluşumu ve gruba katılma süreçleri hakkında yapılmış ampirik çalışmalardan da yararlanarak geliştirilen tezler incelenmiş, El Kaide terör örgütü yanlısı/bağlantılı olarak ülkemizde faaliyet gösteren yapılanmaların taraftar temin süreçleri izah edilmiş ve propagandanın bu süreçteki önem arz eden rolü vurgulanmıştır.Terör ve propaganda konularının bu çalışmaya ışık tutacak yönleriyle ve evveliyatı ile birlikte ortaya konması adına literatür taraması yapılarak veriler topplanmıştır. Lasswell'in; ?kim, ne dedi, hangi kanalla, kime, hangi etki ile? şeklinde formülleştirdiği iletişim modeli propaganda açısından ele alınarak kuramsal çerçeve belirlenmiştir.Propaganda araçlarının dinsel terminoloji (fakat İslam tarihinde tartışma konusu olmuş konu ve kavramlar) ve motiflerden oluştuğu, kullanılan kavramlar içerisinde ?cihad?ın öne çıktığı, bu kavramın adeta diğer propagandif kavram ve motifleri de kuşatarak kullanılan retoriğin belirleyicisi olduğu incelenen internet sitelerinde ve kitaplarda görülmüştür.Anahtar Sözcükler: Terör, El Kaide, Cihad, Propaganda, Taraftar temini.
Spor pazarlamasında marka değeri ve taraftar sadakatinin incelenmesi: Fırat Üniversitesi öğrencileri üzerine bir uygulama
Son yıllarda, spor endüstrisindeki gelişmeler ile birlikte, spor pazarlaması kavramının da önemi gittikçe artmıştır. Bu alan üzerine yapılan çalışmaların sayısı da bu duruma bağlı olarak artış göstermiştir. Bu çalışmanın amacı; Fırat Üniversitesi öğrencileri arasından seçilen örnek kütle ile yapılan anket çalışması neticesinde, taraftarların takımlarına olan sadakatlerinin analiz edilmesidir. Çalışmanın bağımsız değişkenleri olan; pazarlama karması elemanları (ürün, fiyat, dağıtım ve tutundurma) ve marka değeri bileşenlerinin (marka farkındalığı, marka çağrışımları ve algılanan kalite), çalışmanın bağımlı değişkeni olan taraftar sadakati üzerindeki etkileri Chaid analizi yordamı ile ölçülmeye çalışılmıştır. Sonuç olarak bu değişkenlerin, taraftar sadakati üzerinde pozitif etkilere sahip oldukları saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Marka, Taraftar Sadakati, Spor Pazarlaması, Chaid Analizi