19. yüzyıl dîvân şiiri poetikası (Enderunlu Vâsıf, Keçecizâde İzzet Molla, Müştâk Baba, Leylâ Hanım, Leskofçalı Gâlib, Osmân Nevres, Yenişehirli Avnî, Hersekli Ârif Hikmet)

Konusu, 19. Yüzyıl Dîvân Şiiri Poetikası olan tezde, 19. yüzyılda yaşamış sekiz şâirin şiirlerinden hareketle yüzyılın genel poetikasına ışık tutabilmek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle poetika teriminin anlamına; Batı, Arap, İran ve Türk edebiyatındaki seyrine; daha sonra ise 19. yüzyılın siyasî, sosyal, kültürel ve edebî durumuna ilişkin literatür taraması yapılmış; bunun sonucunda ulaşılan kaynaklar incelenmiştir. Kaynakların incelenmesinden sonra Enderunlu Vâsıf, Keçecizâde İzzet Molla, Müştâk Baba, Leylâ Hanım, Leskofçalı Gâlib, Osmân Nevres ve Yenişehirli Avnî'nin dîvânı; Hersekli Ârif Hikmet'in ise Âsâr-ı Hikmet adlı eseri, 19. yüzyıl dîvân şiiri poetikasının ortaya koyulabilmesine yardımcı olacak eserler olarak belirlenmiştir. Şâir ve eserler belirlendikten sonra dîvân şiiri ve poetika muhtevâlı pek çok çalışma incelenmiştir. 19. yüzyıl dîvân şiiri poetikasına ışık tutabilmek üzere belirlenen eserler, M. Orhan Okay'ın poetika terimine ilişkin yaptığı sınıflandırmayla dîvân şiiri ve poetika muhtevâlı çalışmalar örnek alınarak hazırlanan bir şablon yardımıyla, şiir ve şâire ilişkin değerlendirmelere ulaşabilmek üzere taranmıştır. Çeşitli başlıklara sahip şablona, eserlerin incelenmesi aşamasında, eserlerden hareketle yeni başlıklar da eklenmiş ve böylece teze özgü bir şablon elde edilmiştir. Belirlenen eserlerin incelenmesi sonucunda ulaşılan şiir ve şâire ilişkin değerlendirmeler ihtivâ eden beyit ve bentler, muhtelif başlıklar etrafında sınıflandırılmıştır. Ulaşılan beyit ve bentlerden hareketle 19. yüzyıl dîvân şiiri poetikası ortaya koyulmaya çalışılmıştır.