1982 Anayasası sonrası Türk hükümetlerinin Irak politikalarında Kuzey Irak'ın yeri

155 ÖZET "1982 Anayasası Sonrası Türk Hükümetlerinin Irak Politikalarında Kuzey Irak'ın Yeri" isimli yüksek lisans tezinde, Türkiye- Irak ilişkileri, 1923 tarihinden başlayarak günümüze kadar, tarihi perspektif içerisinde incelenmiş, daha sonra, iki ülke arasında sorun teşkil eden konulara değinilerek, müteakiben 1983 yılından itibaren Türkiye'de kurulan hükümetlerin programları üzerinden, Türkiye'nin Irak ve Kuzey Irak'a ilişkin yaklaşımları incelenmiştir. Anılan yüksek lisans tezi üç bölümden oluşmaktadır. "Türkiye-lrak İlişkileri: Tarihsel Arka Plan" başlıklı birinci bölümde, Türkiye-lrak ilişkileri, 1923 öncesi dönemden başlamak üzere, altı başlığa ayrılarak incelenmiştir. "Türkiye-lrak İlişkilerini Etkileyen Bazı Faktörler" başlıklı ikinci bölümde, iki ülke ilişkilerinde sorun teşkil eden hususlar şu başlıklar altında incelenmiştir: Irak Türkleri (Türkmenler), Musul-Kerkük Petrolleri, Su Sorunu, Irak'ın İzlediği Politikaların Etkileri, Çekiç Güç ve Kürtler. "1982 Anayasası Sonrasında Kurulan Türk Hükümetlerinin Programlarında Irak" başlıklı üçüncü bölümde, 1983'den günümüze, Türkiye'de iktidara gelen siyasi partilerin hükümet programları ve şayet koalisyon hükümeti ise, koalisyon protokolleri incelenerek, Türkiye'nin Irak ve Kuzey Irak ile ilgili olarak politikaları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tezin eklerinde ise, Irak'ta yaşayan başta Türkmenler olmak üzere tüm azınlıkları yakından ilgilendiren, Irak'ın BM'e kabulünde yayınlanan 1932 tarihli Irak Krallığı deklarasyonu, Irak ile ilgili bazı haritalar, BM Güvenlik Konseyi'nin 1990 tarihinde Irak'ın Kuveyt'i işgali ile başlayan süreçte, Irak ile ilgili aldığı karaların tarihleri bulunmaktadır.