2.3.7.8- tetraklorodibenzo-p-dioksin ile sıçan beyninde oluşturulan oksidatif hasar üzerine melatoninin etkileri

Bu çalışmada ratlarda subakut 2,3,7,8-tetraklorodibenzo-p-dioksin (TCDD)'in beyin dokusu üzerine toksik etkileri ve bu etkilere karşı melatoninin muhtemel koruyuculuğunun araştırılması amaçlanmıştır.Çalışmada 230-250 g ağırlığında 28 adet Sprague-Dawley ırkı erkek rat her grupta 7 adet olacak şekilde 4 gruba ayrılmış ve deney süresi 30 gün olarak belirlenmiştir. Kontrol grubu hayvanlara TCDD'nin çözücüsü olan 0,5 ml mısır yağı gavajla ve melatonin uygulamasıyla orantılı olarak 0,5 ml sıvı (9 kısım fizyolojik serum + 1 kısım etil alkol) periton içi (ip) verilmiştir. İkinci gruba (Melatonin grubu) 5 mg/kg melatonin (ip), üçüncü gruba (TCDD grubu) 500 ng/kg TCDD ve dördüncü gruba (TCDD+Melatonin) aynı dozlarda TCDD ile eş zamanlı melatonin uygulanmıştır. Son ilaç uygulamasından 24 saat sonra ratlar dekapite edilerek biyokimyasal analizler için beyin dokuları çıkarılmıştır. Beyin dokusu malondialdehit (MDA) ve redükte glutatyon (GSH) düzeyleri ile katalaz (CAT) aktivitesi spektrofotometrik olarak ölçülmüştür.Çalışma süresi boyunca kontrol, melatonin ve TCDD grubu ratlarda başlangıç ağırlıkları ile deneylerin sonunda ölçülen ağırlıklar arasında bir artış (p<0,05) belirlenmiş olmasına karşılık TCDD+Melatonin grubunda ise deneylere başlanan ağırlıklarda herhangi bir değişiklik meydana gelmemiştir. MDA düzeyinin TCDD grubunda arttığı (p<0,001) ve melatonin uygulamasının bu değeri azalttığı belirlenmiştir. TCDD grubunda GSH düzeylerinin, kontrol grubuna göre azaldığı ve eşzamanlı melatonin verilen grupta ise normal seviyelere geldiği görülmüştür. Beyin dokusu CAT aktivitelerinin ise tüm gruplarda uygulamalardan etkilenmediği (p>0,05) tespit edilmiştir.Sonuç olarak TCDD'nin muhtemelen serbest radikal oluşumunu artırarak MDA düzeylerinde artışlara, GSH düzeylerinde ise azalmalara neden olduğu, buna karşılık antioksidan özellikleri iyi bilinen melatoninin ise bu parametrelerde iyileşmelere neden olduğu görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Dioksin, Oksidatif Stres, Antioksidan, Melatonin, Rat, Beyin.