3-6 arası çocuğu olan ebeveynlerin babalık rolüne ilişkin algılarının ve babalık rolünün yeterliliğine dair görüşlerinin incelenmesi

Bu araştırmanın çıkış noktası, çocuğa ilişkin rol ve sorumluluk paylaşımında, görev dağılımında ve babalık rolünde, annelerle ilgili dinamiklerin herhangi bir etkiye sahip olup olmadığının ve babaların bu dinamiklere ilişkin görüşlerinin neler olduğunun anlaşılmaya çalışılmasıdır. Bu bağlamda çalışmada 3-6 yaş arası çocuğu olan ebeveynlerin babalık rolüne ilişkin algılarının ve babalık rolünün yeterliliğine dair görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gerçekleştirilen çalışma, karma yöntem araştırması olarak tasarlanmıştır. Nicel ve nitel araştırma yöntemlerinden paralel olarak yararlanılmış olup zenginleştirilmiş desen tercih edilmiştir. Çalışmanın nicel araştırma evreni, Ankara ili, merkez ilçelerinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı bağımsız anaokullarına devam eden 3-6 yaş arası çocukların anne ve babalarından oluşmaktadır. Nicel araştırmanın örneklemi çok aşamalı küme örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Bu bağlamda, 400 anne ve 400 baba olmak üzere 800 ebeveynden veri toplanmıştır. Çalışmanın nitel araştırma örneklemi amaçlı örnekleme yöntemlerinden kartopu tekniği ile belirlenmiş, 3-6 yaş arası çocuğu olan 10 anne ve 10 baba çalışmaya dâhil edilmiştir. Araştırmanın nicel veri toplama aşamasında Demografik Bilgi Formu ve Babalık Rolü Algı Ölçeği kullanılmıştır. Nitel veri toplama aşamasında yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde t-testi ve tek yönlü varyans analizi, nitel verilerin değerlendirilmesinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel basamağında, ebeveynlerin babalık rolü genel algısı arasında bir farklılığın olmadığı görülmüştür. Ayrıca anne ve babaların yaşı ve annelerin çalışma durumuna göre babalık rolü algısında farklılaşma olmadığı görülürken ebeveynlerin eğitim durumu, gelir düzeyi, mesleği ve sahip olunan çocuk sayısına göre farklılık oluştuğu görülmüştür. Araştırmanın nitel basamağında, ebeveynlerin babaların babalık rolünü genel olarak günümüz babalık anlayışına benzer şekilde yorumladığı görülürken geçmişteki babalık figürünün etkisinde tanımladıkları temalar da bulunmaktadır. Nicel ve nitel veriler doğrultusunda elde edilen bulgular ilgili alan yazın kapsamında tartışılmış ve yorumlanmıştır. Anahtar Kelimeler: babalık rolü algısı, aile, ebeveyn, okul öncesi dönem