6306 sayılı kanun uyarınca riskli yapılar ve yargısal denetim

Türkiye'de afet riski altındaki riskli yapıların çok olması ve doğal afetlerin oluşması ile ağır hasarlar doğurması karşısında yaygın uygulama alanı bulan kentsel dönüşüm fiziksel, mekansal, sosyal, ekonomik gibi boyutları olan çok geniş bir kavramdır. Bu yönleriyle kentsel dönüşüm, İdare Hukuku, İmar Hukuku, Kat Mülkiyeti Hukuku, Özel Hukuk gibi bir çok hukuk dalını içerisinde barındıran kapsamlı ve geniş bir kavramdır. Birden fazla amacı ve uygulama alanı olan ketsel dönüşüm 6306 sayılı "Afet Riski Altındaki Alanlarının Dönüştürülmesi Hakkında Kanun" ile birlikte farklı bir hukuki boyut kazanmıştır. Söz konusu Kanun yürürlüğe girmeden önce kentsel dönüşüm ve kentsel dönüşüme dair uygulamalar doğrudan veya dolaylı olarak çeşitli mevzuatlarda dağınık bir şekilde yer almakta iken, kamuoyunda Kentsel Dönüşüm Yasası olarak da bilinen Kanun'un 31.05.2012 tarihinde 6306 sayı ile Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmesi ile birlikte derli toplu ve çelişkileri ortadan kaldıran bir hal almıştır. 6306 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi ile birlikte kentsel dönüşüm uygulamaları ve riskli yapılara ilişkin olarak, Kanun'un gerekçesinde belirtilen amaçların öngörülen kentsel dönüşüm yöntemleri ile gerçekleştirilmesi aşamasında İdare Hukuku'nun yanı sıra diğer Hukuk dalları ve Kanuni düzenlemeler de dikkate alınarak kapsamlı ve bütüncül bir bakış açısı ile hareket edilmesi gerekmektedir. Çalışmamızda, öncelikle kentsel dönüşüm kavramı, ülkemizdeki ve dünyadaki tarihsel sürecine genel olarak değinilmiş, daha sonra kentsel dönüşümün 6306 sayılı "Afet Riski Altındaki Alanlarının Dönüştürülmesi Hakkında Kanun"daki yasalaşmış hali ve dönüşüm uygulamaları ayrıntılı bir şekilde incelenerek bu uygulamalara ilişkin süreç ve doğuracağı sonuçlar ortaya konulmuştur. Bu bağlamda, kentsel dönüşüm kapsamında yapılan uygulamalar; özellikle riskli yapılara dair riskli yapı tespiti, yıkımı ve dönüşüm işlemleri sürecinde uygulamada karşılaşılan problemler ilgili ilk derece Mahkemeleri, Bölge İdare Mahkemeleri ve Danıştay kararları örnek gösterilerek açıklanmış ve mevzuatın uygulayıcı ve ilgili yargı mercileri tarafından nasıl yorumlandığı konusunda değerlendirmelerde bulunulmuştur. Bu çalışma ile kentsel dönüşüm kapsamında yapılan dönüşüm uygulamalarına ilişkin olarak uygulamada karşılaşılan sorunların idari yargı merci kararları ışığında çözülmesi amaçlanmaktadır.