8 derslikli tip okul binalarının farklı malzeme özellikleri dikkate alınarak güçlendirme maliyetlerinin araştırılması

Depremler, yeterli deprem performansı sağlamayan binalar nedeniyle can kaybına en çok neden olan felaketlerden biri haline gelmiştir. Depreme dayanıklı binalar inşa etmek kayıpları azaltacak ve ekonomiyi koruyacaktır. Türkiye'de meydana gelen şiddetli depremler, hissedilen şehirlerde hasarlar meydana getirmektedir. Hasar meydana gelen ve yıkılan binalar, birçok insanın evsiz kalmasına neden olmaktadır. Barınma ihtiyacını; temel ihtiyaçları karşılayabilecek donanıma sahip, yeterli barınma alanı bulunduran ve ücret talep etmeyen kamu binaları karşılayabilmektedir. Okul binaları, gerekli özelliklere sahip ve diğer kamu binalarından sayıca fazla olması ile kullanılabilirlik açısından öne çıkmaktadır. Okul binaları, kabul edilebilir düzeyde hasar meydana gelecek şekilde depreme dayanıklı inşa edilerek deprem anında ve sonrasında birçok fayda sağlanmaktadır: Okul binalarının kalabalık olması nedeniyle depremde çok sayıda can kaybı yaşanması önlenebilir, okul binaları depremden etkilenen birçok insan için barınak olarak kullanılabilir ve çocuklar normal hayatlarına döndüklerinde eğitimlerine devam edebilirler. Bu tez çalışmasında; Milli Eğitim Bakanlığı tarafından en yaygın kullanılan projelerden biri olan 8 derslikli tip okul binaları, kullanılan farklı malzeme özellikleri dikkate alınarak analiz edilmiştir. 6, 8, 10, 12 veya 16 MPa beton dayanımına sahip okul binaları, düz ya da nervürlü donatı kullanımı ve etriye sıklaştırması durumuna göre ideCAD Statik programı ile sisteme aktarılmıştır. 20 farklı özellikteki bina, analiz edilmiştir. DD-1 ve DD-3 deprem yer hareketi düzeyine göre nonlineer itme analizi yapılmış ve binanın analiz sonucundaki hasar durumu dikkate alınarak güçlendirme projesi oluşturulmuştur. DD-1 deprem yer hareketi düzeyine göre yapılan analiz sonucunda kontrollü hasar, DD-3 deprem yer hareketi düzeyine göre yapılan analiz sonucunda sınırlı hasar performans düzeyini sağlaması amaçlanmaktadır. Güçlendirme projesinde, betonarme kolon mantolaması ve ilave güçlendirme perdeleri kullanılarak hedeflenen hasar düzeyine ulaşılmıştır. Binanın güçlendirme ihtiyacına uygun olarak poz numarası ile birim fiyat belirlenmiş ve yaklaşık maliyet hesabı oluşturulmuştur. Oluşturulan yaklaşık güçlendirme maliyet hesapları ve mevcut bina özellikleri ile bir grafik oluşturulmuştur. Bu grafik ile mevcut bina özelliklerine sahip okul binalarının güçlendirme maliyeti kolayca incelenerek yeniden inşa edilmesi ya da güçlendirilmesi konusunda pratiklik sağlanması amaçlanmıştır.