Adli olguların duyu ve organlarında meydana gelen işlev zayıflığı/yitimi yönünden değerlendirilmesi

Adli Tıp hukuka bilirkişilik hizmeti sunan, bunu da yaralanmaların ağırlıklarının derecelendirilmesiyle yapan bir bilim dalıdır. Duyularından veya organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflaması ya da yitirilmesi durumu ise Türk Ceza Kanunu'nda "Vücut Dokunulmazlığına Karşı Suçlar" başlığı altında değerlendirilmekte olup suçu ağırlaştıran faktörler arasındadır. Çalışmamızda, Fırat Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından 2020-2024 yılları arasında düzenlenen kati raporlar taranarak, duyularından veya organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflaması ya da yitirilmesi niteliğinde olan olgulara ait dosyalar retrospektif olarak değerlendirildi. Olgular, yaş, cinsiyet, başvuru yılı, olaydan raporlamaya kadar geçen süre, olay türü, yaşamsal tehlike varlığı, kemik kırık/çıkıkları olup olmadığı ve hayati fonksiyonlarına etkisi, duyu veya organ zayıflaması ya da yitirilmesi niteliğinde olup olmadığı, bunu oluşturan durumların özelliklerin irdelenmesi amaçlandı. Çalışmamızda, toplam 84 olgunun 76'sının (%90,5) erkek, 8'inin (%9,5) kadın olduğu, yaş gruplarına göre bakıldığında en çok olgunun 18 (%21,4) olguyla 30-39 yaş grubu aralığında olduğu saptandı. Olguların %11,9'unu 19 yaş altı olgular (n=10), %13,1'i (n=11) 59 yaş üstü olgular ise oluşturmaktadır. İncelenen raporlarda 45 (%53,57) olguda yaralanmanın yaşamsal tehlike oluşturduğu görüldü. Tüm olgular içerisinde 65 (%77,39) olguda kemikte kırık/çıkık olduğu belirlenmiştir. Bu kırıklarda hayat fonksiyonlarını; hafif olarak etkileyen olgu olmadığı, 19 (%22,6) olguda orta, 46 olguda (%54,76) ağır derecede etkileyecek nitelikte olduğu saptanmıştır. Çalışmamızda, toplam 84 olgunun 62'sinde (%73,8) işlev zayıflaması, 24'ünde (%28,5) işlev yitimi olduğu tespit edilmiştir. Kaza tiplerine göre değerlendirildiğinde; en sık işlev zayıflamasına neden olan kaza tipinin %83,3 ile araç dışı trafik kazaları, en sık işlev yitimine neden olan kaza tipinin ise %50 ile ateşli silah yaralanmaları olduğu görülmüştür. Çalışmamızda, duyularından veya organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflaması ya da yitirilmesine neden olan yaralanmalar içerisinde ekstremite kırıkları önemli rol oynamakta ve daha çok genç yetişkin bireyleri etkilemektedir. Bu nedenle trafik kazalarının önlenmesi engelliliğin oluşmasında büyük önem arz etmektedir.