Aile hekimliğinde obez hastalarda obstrüktif uyku apne sendromu görülme sıklığının taranması

Obezite, yağ dokusunun olumsuz sonuçlar doğuracak ölçüde artması olarak tanımlanabilen kronik seyirli bir hastalıktır. Obeziteye bağlı Diyabet, Metabolik Sendrom, Dislipidemi, Hipertansiyon, Osteoartrit ve Obstrüktif Uyku Apne Sendromu sık görülmektedir. Obstrüktif Uyku Apne Sendromu toplumda görülme sıklığı en yüksek olan Uykuda Solunum Bozukluğudur. Obstrüktif Uyku Apne Sendromu sık görülmesiyle olduğu kadar yol açtığı hastalıklar nedeniyle de büyük önem taşımaktadır. Çalışmamıza vücut kitle indeksleri 30 ve üzerinde olan 314 (K:280, E:34) obez hasta ile vücut kitle indeksleri 30'un altında olan 133 (K:97, E:36) kontrol grubu olgusu aldık. Dışlama kriterleri arasında KOAH, Astım, Konjestif kalp yetmezliği, Diyabet, aktif sigara kullanımı gibi kronik ve metabolik hastalık durumu ile düzenli ilaç kullanım öyküsü olmaması yer almaktadır. Tüm olgulara Berlin Anketi, Pittsburgh Uyku Kalitesi Ölçeği, Epworth Uykululuk Skalası ve APNEIC Test uygulanmıştır. Olguların sosyodemografik özellikleri ile antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal laboratuvar testleri yapılmıştır. Obez grup ile normal kilolu kontrol grubu arasında Obstrüktif Uyku Apne Sendromu riski açısından Berlin Testi (Obez Grup:%71 yüksek risk; Kontrol Grubu:%11,3 yüksek risk; p<0,001) gözlenmiştir. APNEIC Test ile de (Obez Grubu: %33,8 yüksek risk, %7 en yüksek risk; Kontrol grubu:%9 yüksek risk, %0,8 en yüksek risk; p<0,001) ile anlamlı düzeyde farklılık saptanmıştır. Pittsburgh Uyku Kalitesi Ölçeği ile obez olguların: %50,1'inde kötü uyku kalitesi görülürken, kontrol grubu olguların %50,4' ünde kötü uyku kalitesi görülmüştür (p=0,512). Epworth Uykululuk Skalası ile de (Obez Grup: %23,6 yüksek risk, Kontrol Grubu: %23,1 yüksek risk; p=0,615) değerlendirildiğinde bu iki grup arasında risk açısından anlamlı bir fark saptanmamıştır. Sonuç olarak obez bireylerde obez olmayan bireylere göre Obstrüktif Uyku Apne Sendromu açısından yüksek risk taşıma olasılığı daha fazla gözlenmiştir. Özellikle 1.basamak aile hekimliği pratiğinde Obstrüktif Uyku Apne Sendromu riski taşıyan olguların belirlenmesinde altın standart tanı testi olmasına rağmen polisomnografinin kullanımının zorluğu da göz önüne alınarak Berlin ve APNEIC testlerin kolay kullanımlı, prediktif değerlerinin de yüksek olması nedeniyle kullanılması önerilebilir. Pittsburgh ve Epworth ise uyku kalitesinin değerlendirilmesinde kullanılabilir olmasına rağmen Obstrüktif Uyku Apne Sendromunun değerlendirilmesinde kullanılmasının klinik açıdan bir yararı gözlenmemiştir. Anahtar Kelimeler: Obezite, Obstrüktif Uyku Apne Sendromu, Berlin Anketi, Pittsburgh Uyku Kalitesi Ölçeği, Epworth Uykululuk Ölçeği, APNEIC Test.