Akromegali hastalarında ambulatuar arter sertliği indeksinin klinik ve laboratuar parametrelerle ilişkisi

Giriş ve amaç: Akromegali aşırı miktarda büyüme hormonu (GH) ve insülin benzeri büyüme faktörü (IGF-1) salınımı ile karakterize bir sendromdur. Akromegalik hastalar arasında kardiyovasküler hastalıkların yüksek prevalansı bildirildikçe, büyüme hormonu ve kardiyovasküler sistem arasındaki ilişki daha fazla ilgi çekmeye başlamıştır. Akromegalide hipertansiyon sıktır (ortalama % 35) ve kardiyovasküler hastalıklar ölüm nedenleri arasında ilk sıradadır. Koroner kalp hastalığı, aritmiler ve kalp yetmezliği akromegalik hastalarda mortalitenin başlıca sebepleridir. Yirmidört saatlik ambulatuar kan basıncı ölçümü (ABPM) hipertansiyon ve gelecekteki kardiyovasküler olay riskini belirlemede daha doğru bir teknik olarak bildirilmiştir. Bununla birlikte son yıllarda kardiyovasküler risk faktörü olarak arter sertliğine ilişkin çalışmalar artmaktadır. Ambulatuvar arter sertliği indeksi (AASI), 24 saatlik kan basıncı kayıtlarından rahatlıkla elde edilebilen yeni bir indeks olup son yıllarda arter sertliğinin bir göstergesi olarak çalışılmaya başlanmış ve kardiyovasküler mortaliteye dair prognostik bilgi sağladığı gösterilmiştir. Bu çalışmada, Akromegalili hastalarda AASİ ile ölçülen arter sertliğinin klinik ve laboratuvar veriler ile ilişkisini belirlemeyi amaçladık. Materyal-metod: Bu çalışmaya Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Anabilim Dalı'na başvuran 65 akromegalili hasta ( 33 kadın; 32 erkek) dahil edildi. Hastaların demografik ve klinik verileri kaydedildi. Ölçülen laboratuvar sonuçlarının (tam kan sayımı, elektrolitler, böbrek fonksiyon testleri, albumin, lipid profili, GH, IGF-1, OGTT) son 1 yıla ait ortalaması alındı. Tüm hastalarda 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı izlemi gerçekleştirilerek AASİ hesaplandı. Çalışmanın istatistiksel değerlendirmesi SPSS 16.0 bilgisayar programı kullanılarak yapıldı. P<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya 65 hasta alındı. 33' ü kadın (% 50.8) ve 32'si erkek (% 49.2). Çalışmaya 65 kişilik kontrol grubu alındı. Hastaların yaş ortalaması 43.10 ± 12.2 yıl idi. Kontrol grubunun yaş ortalaması 45.14 ± 16.30 saptandı. Kontrol hastalarının 31 i erkek (% 47.7), 34 ü kadın (% 52.3) idi. Hastaların 12 sinde (% 18.4) diyabet, 21 inde (% 32) hipertansiyon mevcuttu. Ortalama AASİ değeri 0.41 ± 0.14 olarak bulundu. Kontrol grubu AASI değeri 0.24 ± 0.09 olarak bulundu. GH düzeyleri ile AASİ değeri arasında pozitif korelasyon saptandı. İstatiksel açıdan anlamlıydı. Hipertansif bireylerde AASİ değeri normotansif bireylerden daha yüksek saptandı. Fakat istatiksel açıdan anlamlı değildi. Sonuç: Çalışmamız Akromegali hastalarında AASİ'nin değerlendirildiği bir çalışma olup literatürdeki diğer arter sertliği ölçüm yöntemlerine dair bilgilere benzer sonuçlar elde edilmiştir. Bu uygulanması kolay yöntemin klinikte kullanımının yerleşmesi için daha geniş çalışmalara ihtiyaç vardır.