Alerjik rinitli hastaların nazal lavaj sıvılarında tedavi öncesi ve sonrası nitrik oksit metabolitleri ve klinik bulgularla korelasyonu

Allerjik rinit (AR ) günümüzde oldukça sık görülen ve görülme sıklığı giderek artan bir KBB hastalığıdır. AR fiyopatogenezinde günümüzde hala tam olarak aydınlatılmayan noktalar mevcutdur. Son yıllarda yapılan çalışmalarda , nitrik oksitin (NO) bu kompleks ve iç içe geçmiş basamaklarda rol alan mediatörlerden bir tanesi olduğu ve AR'de nazal NO seviyesinin arttığı öne sürülmüştür. Bu çalışmamız , AR'li hastalarda nazal NO seviyesinde artış olup olmadığını, tedavide kullanılan farklı ilaç gruplarının nazal NO seviyelerine etkilerini ve NO seviyesi ile klinik paremetreler arasında korelasyon olup olmadığını araştırmak amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya ; aktif şikayetleri olan , prick testi pozitif çıkan ve son 3 hafta içinde AR medikal tedavisi almamış 60 hasta ve 25 kişiden oluşan sağlıklı kontrol grubu dahil edildi. Sigara içenler , son 10 gün içinde ÜSYE geçirmiş bulunanlar ve astımı mevcut olanlar çalışma dışında tutuldu. Çalışmaya alınan tüm hastalarınn ve kontrol grubunun KBB muayeneleri yapılarak semptom ve muayene skorlarının yapıldığı formlar dolduruldu. Aynca tam kanda ve nazal smearde eosinofil oranlarına, total ve spesifik Ig E düzeylerine bakılarak, bütün bastalara prick testi uygulandı. Tüm bu tetkikler ile birlikte hastaların tedavi öncesi ve kontrol grubunun nazal lavaj sıvıları toplanarak NO metabolitleri (nitrit ve nitrat) düzeyleri kalorimetrik metod ile spesifik kit kullanılarak ölçüldü. Randomize olarak çalışmaya dahil edilen hastaların yarısı 1 aylık lokal nazal kortikosteroid (KS) (triamsinolon asetonid 1x2 puff/gün) yarısı ise oral antihistaminik (feksofenadin 1x120 mg/gün) tedavisi aldı. Tedavi sonrasında aynı işlemler tekrarlandı. Çalışma sırasında hasta uyumsuzluğundan dolayı antihistaminik grubundan 6 kişi , KS grubundan10 kişi çalışma dışında bırakıldı . Çalışma 44 kişilik hasta grubu ile tamamlandı. Çalışmaya dahil edilen hasta grubunda en fazla duyarlılığın ev tozu akarlarma (%88.6), ot tahıl polenlerine (%36.4) ve erken çiçeklenen ağaç polenlerine (% 33.4) karşı olduğu saptanmıştır. Bu çalışmada ; AR'li hasta grubunda tedavi öncesi nitrit+nitrat seviyesi (1.92±1.20 mg/1), kontrol grubu seviyesinden ( 1.38±0.78 mg/1) anlamı düzeyde yüksek bulunmuştur. Tedavi sonrasında ise nitrit+nitrat seviyesi (1.52±0.85 mg/1) tedavi öncesinden anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Çalışmamızda tedavi öncesi oral AH ve lokal KS grubu arasında nitrit+nitrat seviyesi açısından fark bulunmazken tedavi sonrasında ; antihistaminik grubunda nitrit+nitrat düzeyi , lokal KS grubundan anlamli diizeyde düşük saptanmıştır. Tedavi sonrası semptom ve muayene skorları ve nazal eosinofil düzeyleri de, tedavi öncesine göre anlamı düzeyde düşük bulunmuştur. Fakat AR'li bastalarda nazal NO seviyesi ile semptom ve muayene skorları ve nazal smearde eosinofil oranları arasında direk bir korelasyon saptanmamıştır.