Anestezik ajanlara kronik maruziyetin bilişsel fonksiyonlar ve genetik yapı üzerine etkileri

Giriş: Anestezinin bilişsel fonksiyonlar, özellikle Alzheimer hastalığının gelişimi üzerine etkisi son 10 yılın en fazla ilgi çeken konularından biri olmuştur. Çevresel faktörlere bağlı olarak gelişebilecek Alzheimer hastalığına yatkınlık APO E gen (?4 aleli) ile belirlenirken, biyokimyasal olarak amiloid beta protein düzeyine bakılması da bilişsel fonksiyonlardaki bozulmayı gösterebilmektedir. Çalışmamızın amacı kapalı ortamlarda uzun süre çalışan anestezi hekimlerinde anestezik gazlara bağlı olarak gelişebilecek bilişsel fonksiyon bozukluklarını klinik, biyokimyasal ve genetik yapı ile birlikte değerlendirmektir.Materyal ve Method: Çalışmamıza 10 yıl ve üzeri çalışma süresi olan 45 anestezist ve ameliyathane dışı branşlarda çalışan 44 gönüllü hekim dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan doktorlar üniversite ve devlet hastanelerinden seçilmiş olup, önce 45 ve 44 kişiden oluşan anestezi ve anestezi dışı doktorlar olarak 2 gruba ayrılmış, daha sonra da bu gruplar kendi içinde uzman ve öğretim üyeleri olarak alt gruplara bölünmüştür. Katılan gönüllülerden kan alınarak, amiloid beta protein 40 ve 42 düzeyi ile APO E gen bakılması planlanmıştır. Aynı zamanda her gönüllüye klinik olarak bilişsel fonksiyonları değerlendiren mini mental test uygulanmıştır.Bulgular: Anestezi ve anestezi dışı hekimlerden oluşan 2 ana grup demografik veriler, yandaş hastalıklar, ilaç kullanımı ve sosyal alışkanlıklar açısından benzer bulunmuştur. 89 gönüllü arasında ?4 alel taşıyıcılığı oranı % 12.35 olarak saptanmıştır. Gruplar arasında amiloid beta 40, 42 ve 42/40 oranı ve APO E gen alel farklılığı açısından da bir fark bulunamamıştır. Alt gruplar incelendiğinde anestezi ve anestezi dışı öğretim üyelerinde ya da anestezi ve anestezi dışı uzman hekimler arasında da yukarıda sayılan bütün özellikler ve amiloid beta düzeyleri ile APO E gen alelleri açısından anlamlı farklılık izlenmemiştir.Sonuç: Uzun süre inhalasyon ajanlarına maruz kalan anestezistler ve anestezi dışı hekimler bilişsel fonksiyonlar yönünden klinik, biyokimyasal ve genetik olarak kıyasladığında benzer özellikler gösterebilmektedir. Ancak bu konuda homojenize edilmiş gruplarla ve farklı testlerle uzun süreli değerlendirmeleri içeren çalışmaların yapılmasının daha faydalı olabileceğini düşünmekteyiz.Anahtar kelimeler: Bilişsel fonksiyon, anestezi, apolipoprotein E, amiloid beta protein, kronik maruziyet.