Antalya Akdeniz Sanayi Sitesi'nde 18 yaş altı işçilerin sosyodemografik özelliklerinin ve genel sağlık durumlarının belirlenmesi

Günümüzde çocuk işçiliği hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerin önemli bir sorunudur. Çocuk işçilerin birçok sağlık sorunu ile karşı karşıya kaldıkları bilinmekte ve bu sorunların çeşitli yönlerden incelenmesi çözüme ulaşılması konusunda yararlı bilgiler sağlayabilmektedir. Bu araştırmanın amacı, Antalya'da iki ayrı bölgede faaliyet gösteren orta ölçekli sanayi sitelerinde çalışan ve yine Antalya'daki bir Mesleki Eğitim Merkezi'nde eğitim gören 18 yaş altı çalışanların genel sağlık özelliklerinin belirlenmesidir. Bu araştırmanın verileri standart bir anket aracığıyla ve yüz yüze görüşme yöntemi ile Aralık 2013-Şubat 2014 tarihleri arasında toplanmıştır. Çalışma, örneklem seçilmemiş olup evrenin tümüne ulaşılmaya çalışılan, kesitsel tipte bir araştırmadır. Katılım oranı sanayi bölgelerinde %84,7, mesleki eğitim merkezinde ise %99,5 olarak gerçekleşmiştir. Ankette kişisel özellikler, sosyal çevre özellikleri, çalışma durumu, alışkanlıklar ve madde kullanımı yanında, katılımcıların benlik saygısı, genel sağlık durumu ve stresle başa çıkma davranışları standart ölçeklerle tespit edilmiştir. Etik kurul onayı ve katılımcılardan sözlü onam alınmıştır. Bulgular tanımlayıcı ve analitik tablolarla sunulmuş, değişkenler arasındaki ilişkiler lojistik regresyon analizi ile test edilmiştir. Katılımcılar arasında en küçük çalışmaya başlama yaşı altı yaş olarak belirtilmiştir. Katılımcıların iş yerinden memnuniyetsizlik oranı %33,2 ve ortalama mesai süreleri ise günlük 10,9±1,6 saat olarak tespit edilmiştir. Çalışma grubunda şiddete uğrama sıklığı; sözel şiddet için %40,7, fiziksel şiddet için %29,0, cinsel şiddet için %5,1 olduğu anlaşılmakta ve bu şiddet türlerinden en az birine maruz kalma sıklığı ise %49,1 olduğu görülmektedir. Katılımcılardaki sigara kullanımı %48,8, alkol kullanımı %21,2 ve madde kullanımı %6,4 bulunmuştur. Algılanan sağlığı %27,9'u kötü olarak ifade etmiş, benlik saygısı %7,4'ünde düşük bulunmuştur. Bunun yanında stresle başa çıkma skorlarının ortalaması 48,86±11,16'dır. İş yeri memnuniyetinin meslek öğrenmek için çalışanlarda, iş yerinde şiddet görmemiş olanlarda ve benlik saygısı yüksek olanlarda daha yüksek olduğu görülmüştür. Bu çalışmanın bulguları belirlenen yaş grubunda iş yeri memnuniyetinin az olduğuna, şiddetin yaygın olduğuna, sigara, alkol ve madde kullanımlarının fazla olduğuna, benlik saygısının düşük olduğuna, algılanan ve ruhsal sağlıklarının da kötü olduğuna dikkat çekmektedir