Antrene sıçanlarda 20-hete'nin direnç ve iletim tipi arterlerde vasküler tonusa etkisi

Amaç: Düzenli fiziksel aktiviteler sonrasında vasküler tonusa etki eden çeşitli adaptasyonlar olduğu iyi bilinmektedir. İstirahat koşullarında birçok kasıcı ve gevşetici mediatörün vasküler tonustaki değişikliklere katkısı bilinirken, lokal dolaşımın düzenlenmesinde etkisi bulunan 20-hidroksieikosatetraenoik asit (20-HETE) için literatürde herhangi bir çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmada, birçok damar yatağında vazokonstriktif etkili olduğu bilinen 20-HETE'nin, düzenli fiziksel aktiviteler sonucu direnç ve iletim tipi arterlerdeki vasküler tonusa etkisi ve sistemik kan basıncına katkısındaki olası değişiklikleri incelemeyi amaçladık. Yöntem: 6-8 aylık Wistar cinsi sıçanlar, kontrol ve egzersiz, olmak üzere iki gruba ayrıldı. Egzersiz grubuna 5 gün/hafta, 1 saat/gün, 8 hafta süresince yüzme egzersizi yaptırıldı. İntra-arteriyel ortalama kan basıncı karotid arterden ölçüldü. 20-HETE'nin iletim tipi arterde (torasik aorta) ve direnç damarlarında (gastrokinemius ve mezenterik arterler) vasküler tonusa doğrudan ve çeşitli vazoaktif maddelerin yaptığı etkilere katkısı organ banyosu ve miyografta değerlendirildi. İzole edilen damarlarda 20-HETE düzeyi ve 20-HETE üretiminden sorumlu enzim CYP4A ekspresyonu ölçüldü. Bulgular: Düzenli yüzme egzersizleri sonucu 20-HETE'nin kan basıncının düzenlenmesindeki katkısının azaldığı saptandı. Gastroknemius direnç damarlarında 20-HETE'nin vasküler tonusa katkısının azaldığı hem doğrudan hem de çeşitli vazokonstriktif ajanların yanıtının azalmasına neden olduğu belirgin olarak gözlenirken, torasik aorta ve mezenterik arterlerde bu etkinin olmadığı saptandı. CYP4A ekspresyonu ve 20-HETE üretimi gastrokinemius damarlarında azaldı. Sonuç: Egzersize bağlı olarak, 20-HETE'nin kan basıncı düzenlenmesindeki etkisinin ve gastrokinemius direnç damarlarında vasküler tonusa vazokonstriktif katkısının azaldığı, bu etkilerin CYP4A protein miktarının azalmasına bağlı olduğu ortaya konulmuştur. Anahtar kelimeler: 20-HETE, CYP4A, vasküler tonus, miyograf, egzersiz