Sivil havacılık kargo planlama iş zekası tekniklerinin uygulaması

Sivil havacılık dünyada 1980 yılından bu yana yılda %5 büyürken, Türkiye'de ise son on yılda yüzde 15'lik bir büyüme kat etmiştir. Üstelik, gelişmiş ülkelerdeki havayolları, karar verme faaliyetlerini desteklemek için çeşitli iş zekâsı ve analiz uygulamalarını uyarlamışlardır. Bununla birlikte, bu gelişmeler Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde tatminkâr bir şekilde başarılmamıştır; bu nedenle, uygulamalı iş zekâsı (İZ) çalışmaları ve bu alandaki akademik araştırmalar yetersiz kalmıştır. Bu çalışmanın amacı, sivil havacılık sektöründe farklı seviyelerde İZ uygulamalarının ortaya konmasıdır. Bu amaca ulaşmak için havayolu şirketinden alınan veriler farklı seviyelerde çözümleme teknikleri ile analiz edilmiştir. Tezin analizleri, uluslararası yolcu bagaj verilerinin profillerini çıkarmak için tanımlayıcı analizden kuralcı analize kadar farklı boyutlar içermektedir. Ön hazırlık aşamalarının eksiksiz olarak tamamlanmasının ardından çok boyutlu analiz yapılmış ve belirli sonuçlar ortaya konulmuştur. Ardından, seçilen veri madenciliği teknikleri, kümeleme ve bağlantı kuralı ile tahminsel analizler yapılmıştır. Son olarak, bu analitikten elde edilen bulgular, çok kriterli karar verme yöntemi ve kural çıkarma tekniklerinden olan DEMATEL yöntemleriyle desteklenmiştir. Özellikle yolcu bagaj profillerinde etkin, bölgesel farklılıklar elde edilmiştir. Gerçek uygulama örneklerini de içeren bu çalışma, akademik anlamda farklı analitik seviyeleri bir arada sunarken, hava taşımacılık sektörünün uçuş planlama ve kargo bölümlerine de katkı sağlamaktadır.