Astaksantin'in sıçanlarda siklofosfamid kaynaklı kalp hasarına karşı etkilerinin histolojik ve flow sitometrik olarak değerlendirilmesi

Amaç: Bu çalışmada sitotoksik etkileri olan siklofosfamid (CP)'in neden olduğu erişkin sıçan kalp hasarına karşı kuvvetli bir antioksidan olan astaksantin (AST)'in koruyucu etkisi araştırılmıştır. Bu amaç için ağırlık ölçümleri, histopatolojik ve flow sitometrik yöntemler kullanılmıştır. Metotlar: Araştırmada kullanılmak üzere 18 adet Sprague Dawley ırkı erişkin dişi sıçan kontrol, CP ve CP+AST adlı rastgele 3 eşit gruba ayrıldı. Kontrol grubuna herhangi bir uygulama yapılmazken, CP grubuna deneyin 7. günü 200 mg/kg tek doz CP (2.5 ml serum fizyolojik içinde çözülmüş, i.p.) ve CP+AST grubuna deneyin ilk 7 günü 25 mg/kg/gün AST (350 µl zeytinyağı içinde çözülmüş, oral) ve deneyin 7. günü 200 mg/kg tek doz CP (2.5 ml serum fizyolojik içinde çözülmüş, i.p.) uygulandı. Deneyin 8. günü sıçanlar sakrifiye edildi ve kalp dokuları diseke edildi. Diseksiyon sonrası kalp dokuları SF ile yıkandıktan sonra tartılarak ağırlıkları kaydedildi. Dokuların bir yarısında Hematoksilen & eozin (H&E), Masson Trichrome ve Periyodik Asit Schiff (PAS) boyama yöntemleriyle histopatolojik incelemeler yapıldı; diğer yarısında ise flow sitometrik olarak Anneksin V ve Anti-NOX2/gp91phox analizleri yapıldı. Bulgular: Kalp ağırlığı ölçümlerinde gruplar arasında anlamlı bir farklılık gözlenmedi. Siklofosfamid grubuna ait kalp kesitlerinin histolojik incelemesinde; kardiyomiyositlerde dejenerasyon, hipereozinofili, piknotik çekirdekler, dalgalı lifler, perinükleer ödem, vakuolizasyon, kontraksiyon bantları, kas liflerinde ayrılma, vasküler konjesyon ve PAS (+) boyanmada artış izlendi. Bu bulgular, CP+AST grubunda CP grubuna kıyasla anlamlı derecede azalmıştı. Masson Trikrom boyamada kollajen birikimi açısından gruplar arasında bir farklılık görülmedi. Flow sitometrik olarak CP grubunda Anneksin V ve Anti-NOX2/gp91phox bağlanmış hücre düzeylerinde artış mevcuttu. Astaksantin ön muamelesi ile CP grubuna kıyasla CP+AST grubunda Anneksin V ve Anti-NOX2/gp91phox bağlanmış hücre düzeyi belirgin düşüş gösterdi. Sonuçlar: Elde edilen bulgular ışığında CP'nin erişkin sıçan kalbi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğu, AST uygulamasının CP'nin bu olumsuz etkilerini önlediği söylenebilir.