Atık kauçuğun değerlendirme yöntemleri

Sanayi devrimini tamamlayan ülkelerde, çevreye verilen zararın giderilmesinin meydana getirdiği maliyet onu korumaktan çok daha fazla ve güçtür. Doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı ve atık yönetimi çerçevesinde, oluşan kauçuk atıklarının geri dönüşümü ve enerji eldesi amacıyla kullanımı önemlidir. Dünya çapında araç sayısında meydana gelen önemli artış ve ömrünü tamamlamış otomobil lastiklerinin işlenmesine yönelik hem teknik hem de ekonomik mekanizmaların olmaması atık depolama alanlarında atık lastiklerin birikmesine yol açarak ciddi bir çevre problemi haline getirmiştir. Ülkemizde ve dünyada atık lastiğin %80'inin hala değerlendirilmediği ve Türkiye'de atık lastiklerin her yıl iki kat arttığı tahmin edilmektedir. Bu sebeple atık lastiklerin yönetimini konusunda acil eylem planına gerek duyulmaktadır. Atık kauçuklar, hem işletmelerde yeni ürün eldesinde hammadde olarak hem de enerji tesislerinde enerji elde edilmesinde kullanılabilmektedir. Geri dönüşüm tekniklerinin başında yeniden kaplama, enerji geri kazanımı, piroliz ve ürün ve malzeme geri dönüşümü yöntemi gelmektedir. Petrol kullanımı, 2004 ila 2014 yılları arasında yaklaşık 4 milyon tondan 6 milyon tona artış göstermiş olup, veriler her geçen yıl daha çok artışın olacağı yönündedir. The World Energy Outlook projesinin verilerine göre, 2030 yılına kadar enerji ihtiyacı dünyada %40 oranında artacak olup, 2050 yılı itibariyle fosil yakıt kaynaklarının ihtiyacı karşılamakta yetersiz olacağı belirtilmiştir. Buna göre, atık lastiklerin enerji üretimi amacıyla kullanılması büyük önem arz etmektedir. Bunun yanı sıra, kauçuk ve plastik sanayi tesislerinde Atık Yönetimi Yönetmeliği ilgili maddelerine göre R4 (metallerin ve metal bileşenlerinin ıslah edilmesi ve geri dönüşümü) ve R12 (diğer atık kodlarının birleşimiyle yapılan geri dönüşüm) yöntemlerinin öne çıktığı belirlenmiştir.