Barış ve farklılıklara saygı değerlerine ilişkin Suriyeli öğrenciler ile Türkçe ve sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşleri

Değerler, insan ve toplum davranışlarını şekillendiren, topluma dirlik, düzen ve bütünlük veren, gerektiği yerde ve zamanda insanlara nasıl davranmaları gerektiğini gösteren, kısacası dünyamızı şekillendiren sosyal ögelerdir. Bugün dünya üzerindeki hiçbir toplumun değer öğelerinden bağımsız olarak yaşaması beklenemez. Kendini ait olduğu değerlerden ayrıştıran, uzaklaştıran toplumların ise temeli yavaş yavaş sarsılır ve bu toplumlar, zamanla yok olmaya mahkûm olur. Toplum içerisinde yaşayan her vatandaşın, hatta aynı toplumda yaşayan yabancıların bile yaşadıkları ülke üzerinde benimsenen değerleri bilmesi ve bunlara saygı göstermesi gereklidir. Bu, toplumdaki huzurun sürekliliği ve kargaşaların önlenmesi için zorunludur. Türkiye'de yaşayan Suriyeli mültecilerin sayısı her geçen gün artmaktadır. Bunlar içerisinde okul çağında olanların ise Türk Eğitim Sistemi'ne entegrasyonunun sağlanabilmesi için çalışılmaktadır. Kısacası ülkemizde yaşayan Suriyeli ailelerin toplumumuza uyum sağlayabilmelerinin yolunun eğitimden geçtiği bilinmekte ve bu yönde çaba sarf edilmektedir. Bu araştırma, Suriyeli öğrencilerin ve onlara eğitim veren Türkçe ve Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin özellikle "barış" ve "farklılıklara saygı" değerlerine bakış açıları ve yaklaşımlarını ortaya koyması bakımından önem taşımaktadır. Bu araştırmada, Suriyeli öğrencilerin ve onlara eğitim veren Türkçe ve Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin "barış" ve "farklılıklara saygı" değerlerinin bakış açılarını ve yaklaşımlarını ortaya koyabilmek ana problemi oluşturmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yaklaşımına uygun olan durum çalışması modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu belirlenirken amaçsal örnekleme yönteminden yararlanılmıştır. Araştırma 2017-2018 eğitim-öğretim yılında Gaziantep/Nizip Çadırkent Konaklama Tesisi'nde bulunan Halil-Meziyet Bildirici Ortaokulu'na bağlı Geçici Eğitim Merkezi'nde yapılmıştır. Araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen veriler içerik analizi yöntemi kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırma verileri NVivo 12 nitel veri analiz programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Suriyeli öğrencilerin bu değerlere olan yaklaşımına bakıldığında, bu değerlerin farkında olduklarını, bu değerleri ülkelerinde yaşanan iç savaş ile ilişkilendirdiklerini, bu değerlerin hayatlarında çok önemli bir yere sahip olduğunu ve bu değerlerin sadece derste değil günlük yaşamlarında da öğretilmesi gerektiğini ifade etikleri görülmektedir. Bu araştırmadan yola çıkarak farklı önerilere ulaşmıştır. Buna göre bu değerlere programda ve derslerde etkinlik temalı olarak daha fazla yer verilebilir. Bu değerler, günlük hayatla daha fazla ilişkilendirilmek suretiyle somutlaştırılabilir ve değerlerle alakalı olarak öğrencilere özellikle de öğretmenlere bilgilendirme amaçlı konferans, seminer ve sempozyumlar düzenlenebilir.