Bazı benzotiyazol türevleri üzerinde çalışmalar

Bu çalışmada, fenil halkasının 4 numaralı konumunda sübstitüe piperazin ve azol yapıları taşıyan 2'si literatürde kayıtlı (Bileşik 2a, 2l) toplam 15 adet 2-(4-sübstitüefenil)benzo[d]tiyazol türevinin sentezi yapılarak, beta amiloid fibril oluşumu ve asetilkolinesteraz-butirilkolinesteraz enzimleri üzerindeki inhibitör aktiviteleri incelenmiştir. Bileşiklerin sentezinde başlangıç maddesi olarak kullanılan 4-sübstitüebenzaldehit türevleri (Bileşik 1a-o), 4-florobenzaldehidin çeşitli piperazin ve azol türevleri ile potasyum karbonat katalizörlüğünde reaksiyona sokulması sonucu elde edilmişlerdir. Bu bileşiklerin o-aminotiyofenol ile muamele edilmesi sonucu hedef bileşikler olan 2-(4-sübstitüefenil)benzo[d]tiyazol türevlerine (Bileşik 2a-o) ulaşılmıştır. Sentezi yapılan bileşiklerin (Bileşik 2a-o) fiziksel özellikleri belirlenmiş, yapıları IR, 1H-/13C-NMR, kütle spektroskopisi yöntemleri ve elementel analiz sonuçları yardımıyla aydınlatılmıştır. Hedef bileşiklerin (Bileşik 2a-o) beta amiloid fibril oluşumu ve asetilkolinesteraz-butirilkolinesteraz enzimleri üzerindeki inhibitör aktiviteleri sırasıyla Tiyoflavin T ve Ellman yöntemleri kullanılarak incelenmiş olup, sonuçlar referans bileşik olan donepezil karşılaştırılmıştır. Bileşiklerin beta amiloid fibril oluşumu üzerindeki inhibitör aktiviteleri incelendiğinde, fenil halkasının 4 numaralı konumunda sırasıyla imidazol, triazol ve benzimidazol halkalarını taşıyan Bileşik 2m-o'nun donepezilden daha güçlü inhibitör etki gösterdikleri belirlenmiştir. Ayrıca aktivite sonuçları piperazin halkasının 4 numaralı konumundaki sübstitüentin büyüklüğünün söz konusu inhibitör aktivite üzerinde etkili olduğunu göstermiştir. Diğer taraftan, bileşiklerin hiçbirinin asetilkolinesteraz-butirilkolinesteraz enzimleri üzerinde kayda değer inhibitör etki göstermedikleri saptanmıştır.