Betonarme binaların hızlı görsel değerlendirme yöntemleriyle değerlendirilmesinde kullanılan yapısal kusurların birleşik etkilerini dikkate alan olumsuzluk puanlarının enerji tabanlı yaklaşım kullanılarak belirlenmesi

Olası bir depremde meydana gelecek can kayıplarının önlenmesi için deprem riski yüksek bölgelerde, risk önceliği bulunan binaların belirlenmesinde hızlı görsel değerlendirme yöntemleri kullanılmaktadır. Literatürde/standartlarda önerilen birçok hızlı görsel değerlendirme yöntemi bulunmaktadır. Günümüzde hızlı görsel değerlendirme yöntemleriyle ilgili çalışmalar, yöntemlerin basit ve hızlı uygulanabilirliği kadar gerçeğe yakın bir değerlendirme sunmasını geliştirmek için devam etmektedir. Bu tez çalışması kapsamında, hızlı görsel değerlendirme yöntemlerinde betonarme binaların risk değerlendirmesi aşamasında, yapısal kusurlara atanan olumsuzluk puanları enerji tabanlı yöntem kullanılarak incelenmiştir. Tezde incelenen iki temel hipotez doğrultusunda (olumsuzluk puanlarının kusur derecelerine göre değişken olabileceği, yapısal kusurların ayrık etkilerinin toplanması ve birleşik etkileri altında olumsuzluk puanlarının farklı olabileceği) olumsuzluk puanları yeniden değerlendirilmiştir. Değerlendirmede, mevcut bina stokunu temsil eden farklı kat sayılarına (3,5 ve 8 katlı) sahip modeller kullanılarak yapısal kusurların, olumsuzluk puanları üzerindeki ayrık ve birleşik etkileri incelenmiştir. Yapılan incelemelerde, yapısal kusurlara ait ayrık etkiler yumuşak kat, zayıf kat, plan düzensizliği, kapalı çıkma ve çarpışma kusurları üzerinden; birleşik etkileri ise, yumuşak kat kusurunun çalışmada dikkate alınan diğer yapısal kusurlarla beraber olması durumu dikkate alınarak incelenmiştir. Ayrık ve birleşik etkilere ek olarak, olumsuzluk puanları yapısal kusurlara ait kusurun derecesi/türüne bağlı olarak elde edilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda, yapısal kusurlara atanan olumsuzluk puanları üzerinde kusur derecesinin/türünün önemli etkisi olduğu görülmüştür. Yapısal kusurların ayrık etkilerinin toplanmasıyla elde edilen olumsuzluk puanları ile birleşik etki sonuçlarının birbirinden farklı olduğu, enerji tabanlı yöntem kullanılarak ayrık etkilerinin toplanmasıyla elde edilen çoğu olumsuzluk puanının, birleşik etki dikkate alınarak hesaplanan olumsuzluk puanı sonuçlarına göre daha yüksek değerler verdiği gözlenmiştir.