Beydâvî tefsiri'nde nesh olgusu

"İnsanlığa hidâyet rehberi olarak gelen Kur'ân-ı Kerîm'i anlama çabalarının neticesinde birtakım ilimler teşekkül etmiştir. Bu çabaların sonucu teşekkül eden önemli ilimlerden biri hiç şüphesiz Kur'ân ilimleridir. Kur'ân ilimleri içerisinde asırlardır tartışılagelen ve halâ tazeliğini koruyan konuların başında nesh gelir. Neshin iyi anlaşılması için hiç şüphesiz ilmiyle tebarüz etmiş kadim ulemâdan istifade etmek ve onların bakış açılarını irdeleyip ortaya çıkarmak hayati önem arz etmektedir. Tam da bu gayeye matuf olmak üzere bu çalışmayı yapmaya karar verdik. Beydâvî Tefsiri'nde Nesh olgusu adlı çalışmamızın, Giriş bölümünde Beydâvî'nin hayatı, ilmi kişiliği, eserleri ve tefsirini, Birinci bölümünde; ana hatlarıyla nesh olgusu, neshin varlığı hakkında tartışmalar ve delilleri, nesh-tahsis ilişkisi, neshin şartları, neshin kısımları ve eserler konularını ele aldık. İkinci bölümde ise Beydâvî'nin nesh olgusuna bakışı, nesh kriterleri ve mensûh addedilen âyetleri nasıl yorumladığını ele alarak müfessirimizin bu âyetler hakkındaki yorumlarını analiz ederek neshe dair eğilimini tespit ettik. Çalışmamızda Beydâvî'nin neshin aklen caiz ve vaki olduğunu, Kur'ân'da var olmasının yanısıra Kur'ân'ın diğer şeriatleri nesh etme şeklinden hareketle şeriatler arası neshin varlığını da savunduğunu müşahede ettik. Neshe konu olan âyetleri neshin ilkelerinden hareketle inceleyen müfessirin tutarlı bir metod takip ettiğini gözlemledik."