Bikâî'nin Nazmü'd-dürer adlı tefsirinde Kur'ân ilimleri

Kur'ân-ı Kerîm'in anlaşılmasına yardım eden Kur'ân ilimleri, müfessirin asla ihmal etmemesi gereken önemli bilgi kaynaklarıdır. Bir müfessir, bu ilimleri ne kadar çok biliyor ve tefsirinde bir o kadar kullanıyorsa, tefsiri daha da kıymetlenmekte ve ele aldığı meseleler daha fazla ilgi çekebilmektedir. Kur'ân ilimlerinin sayısı, mahiyeti, ulûmü'l-Kur'ân'ın tefsir usulü kapsamına dâhil edilip edilmemesi gibi konular tartışılmış olsa da Kur'ân ilimlerinin bilinmemesi durumunda çok vahim sonuçlar ortaya çıkacağı kesindir. 9. Asır müfessirlerinden olan Burhânüddîn İbrâhîm b. Ömer el-Bikâî'nin yazdığı Nazmü'd-dürer fi tenâsübi'l-âyât ve's-süver isimli tefsirinde -dağınık vaziyette olsa da- Kur'ân ilimlerinden istifade etmekte, yeri geldikçe faydalı açıklamalar yapmakta, ufuk açıcı görüşler serdetmektedir. Bikâî, yazdığı bu tefsiriyle şöhret bulmuş, özellikle münasebet konusunda kendisinden takdirle söz ettirmiş, Ehl-i kitaptan doğrudan nakilde bulunmasından dolayı da itirazlara maruz kalmıştır. Müfessir, bu bilgilendirmeleri yaparken diğer Kur'ân ilimlerini de ihmal etmemektedir. Bu çalışmada; Bikâî'nin tefsirinde Kur'ân ilimlerini nasıl işlediği, meselelere farklı bir bakış açısı getirip getirmediği üzerinde durulmaktadır. Nihâyetinde Nazmü'd-dürer tefsirinde dağınık olan Kur'ân ilimleri bir araya getirilerek, araştırmacıların Nazmü'd-dürer tefsirini Kur'ân ilimleri yönüyle de tanımalarına katkı sağlayabilmek, genel kabul gören Kur'ân ilimleri bilgileriyle kıyas yapma imkânı sunma amaçlanmaktadır