Bilgi ve belge yönetimi bölümünde araştırma eğilimleri 2002-2022: Doktora tezlerinin içerik analizi

Bu araştırmanın temel amacı, 2002-2022 yılları arasında Türkiye genelindeki (İstanbul, Ankara, Hacettepe ve Marmara Üniversitesi) Bilgi ve Belge Yönetimi bölümlerinde tamamlanan doktora tezlerindeki araştırma eğilimlerini ortaya çıkartmaktır. Bu amaç doğrultusunda, dört üniversitede 21 yılda üretilen toplam 121 doktora tezine araştırma konusu, yaygınlaştırmaya bakış, sosyal düzey, araştırma stratejisi, veri toplama tekniği, analiz türü ve araştırma türü kategorileri altında içerik analizi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre 21 yılda sırasıyla Hacettepe Üniversitesi'nde 41, Ankara Üniversitesi'nde 30, İstanbul Üniversitesi'nde 24, Marmara Üniversitesi'nde 15 doktora tezi üretilmiştir. Doktora tezlerinde, üzerinde en sık araştırma yapılan konunun "kütüphane ve bilgi bilim hizmet faaliyetleri üzerine araştırma" (%27,27), en sık kullanılan yaygınlaştırmaya bakışın "süreç veya hizmet geliştiricisinin bakış açısı" (%33,88) olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte, doktora tezlerinde en sık "organizasyonel" (%39,66) sosyal düzeyin, araştırma stratejisi olarak da "anket" stratejisinin (%45,45) en sık kullanıldığı saptanmıştır. Veri toplama kategorisinde ise en sık kullanılan teknik "anket ile görüşmedir" (%54,55). Araştırma türü kategorisinde "nicel analizin" (%44,63), araştırma türü kategorisinde ise "tanımlayıcı (tarihi dahil) araştırmanın" (%69,42) en sık kullanıldığı saptanmıştır. Bu araştırma, Bilgi ve Belge Yönetimi bölümlerinde tamamlanan doktora tezlerindeki araştırma konusu, yaygınlaştırmaya bakış, sosyal düzey, araştırma stratejisi, veri toplama tekniği, analiz türü ve araştırma türü gibi alanlardaki eğilimleri ayrıntılı bir şekilde ortaya çıkartarak, gelecekteki araştırmaların planlanması için rehberlik edebilir.