A Tanzimat Intellectual: Sadık Rıfat Paşa's economic thoughts

Bu tez, ondokuzuncu yüzyılın ilk yarısında yaşayıp, Osmanlı Devleti'nde üst düzey kademelerde görev yapmış olan ve Tanzimat döneminin reformcuları arasında kabul edilen Sadık Rıfat Paşa'nın iktisadî düşüncelerini incelemeyi amaçlamaktadır. Tarz itibariyle klâsik dönemin devamını simgeleyen yazıları içerik bakımından irdelendiğinde, Sadık Rıfat Paşa batılılaşan iktisadî düşünceyi ondokuzuncu yüzyılda Osmanlı devlet kademesinde ilk kez dile getiren kişi olarak kabul edilebilir. Sadık Rıfat Paşa'nın iktisadî düşünceleri ve önerileri yazılarının içinde son derece düzensiz bir biçimde dağılmakta ve teorik bir temel inşa etmeye çalışmaktansa pratik ve verimli sonuçlara ulaşmayı amaçlamış görünmektedir. Bu çalışmada iktisadî anlamda temel olarak iki batılı kanaldan, kameralizm ve liberalizmden etkilenen Sadık Rıfat Paşa'nın iktisadî düşünceleri incelenmeden önce kısaca siyasî görüşlerine değinilmiş, sonrasında kameralizm ve liberalizmin iktisadî boyutu kısaca açıklanmıştır. Ardından ondokuzuncu yüzyıl öncesindeki Osmanlı ikdisadî düşüncesinin temel özelliklerinden bahsedilmiş ve ondokuzuncu yüzyıl Osmanlı iktisadî düşüncesi ana hatlarıyla resmedilmeye çalışılmıştır. Son olarak Sadık Rıfat Paşa'nın iktisadî düşünceleri yaşadığı dönemdeki bağlam dikkate alınarak analiz edilmeye çalışılmıştır.