Bir üniversite hastanesinde çalışan hemşirelerde işe yabancılaşmayı yordayan değişkenlerin incelenmesi

Amaç: Bu araştırma, tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte olup, hemşirelerde işe yabancılaşmayı yordayan değişkenlerin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yöntem: Araştırmanın evreni, Celal Bayar Üniversitesi Hafsa Sultan Hastanesi'nde çalışan 327 hemşireden oluşmaktadır (n=327). Araştırmaya gönüllü olarak katılmak isteyen toplam 268 hemşire örneklemi oluşturmuştur (n=268). Araştırmanın verileri "Hemşire Tanıtıcı Bilgi Formu'' ve ''Hemşirelikte İşe Yabancılaşma Ölçeği'' ile toplanmıştır. Araştırma analizleri SPSS 15.0 istatistik analiz programı ile analiz edildi. Hemşirelikte İşe Yabancılaşma Ölçeği'nin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile, hemşirelerin tanıtıcı özelliklerinin dağılımı frekans dağılımı (sayı ve yüzde) ile, hemşirelerin işe yabancılaşma düzeyi ve alt boyut puan ortalamaları aritmetik ortalama ve standart sapma ile, hemşirelerin işe yabancılaşma düzeyi ile tanıtıcı özelliklerinin karşılaştırılması bağımsız gruplarda t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Kruskal Wallis ve LSD Post Hoc testi ile değerlendirildi. Sonrasında çok değişkenli analizler yapıldı. Ölçeğin iç tutarlılığı Cronbach Alfa değeri ile test edildi. Bulgular: Araştırmaya katılan hemşirelerin yaş ortalaması 31,12±5,55'dir. Hemşirelerin %55,2'si lisans mezunu, %61,6'sı servis hemşiresi olarak görev yapmakta, %78,0'i hemşireliği kendi isteği ile tercih etmiştir. Hemşirelikte işe yabancılaşma toplam puan ortalaması 75,27±10,33 olarak "orta-düşük düzeyde" saptanmıştır. Çalışmada, bekar olan, Sağlık Meslek Lisesi/Önlisans mezunu olanların, meslekte çalışma süresi daha az olan, yönetici olarak görev yapmayan, ameliyathane/yoğun bakımda çalışanların, hemşirelik dışı-destek hizmetleri sunan, mesleki derneklere üye olmayan, mesleki yayınları takip etmeyen hemşirelerin daha yüksek düzeyde işe yabancılaştıkları saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: İşe Yabancılaşma Ölçeği puanları üzerinde en fazla etkiye sahip değişkenlerin medeni durum, iş yerindeki pozisyon, mesleki derneklere üye olma durumu ve meslekle ilgili yayınları takip etme durumu olduğu saptandı.