Bir vakıf üniversitesinin tıp fakültesi son sınıfında okuyan öğrencilerin Sağlık Bakanlığı'na bağlı sağlık hizmeti veren farklı kurumlarda yaptıkları zorunlu stajların mesleki kazanımlar açısından değerlendirilmesi

Amaç: Bu tez çalışması, Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi son sınıf öğrencilerinin, Sağlık Bakanlığı'na bağlı farklı sağlık kurumlarında yaptıkları zorunlu stajlardaki mesleki kazanımlarının kurumlar arası karşılaştırmalı geri bildirimleri ile öğretim üyelerinin ve dış stajlardaki klinik eğitim sorumlusu rehber hekimlerin görüş ve önerilerinin değerlendirmesini hedeflemektedir. İntörn doktor karnelerinde yer alan bu stajlar için hedeflenen genel, klinik ve toplum sağlığı yetkinlikler ile pratik beceriler, tıp fakültesi mezununun ulusal yetkinlik ve yeterliliklerinin de değerlendirilmesi açısından UÇEP-2020'de listenen klinik semptom/bulgu/durum problem/çekirdek hastalıklar/klinik problemler ve Temel Hekimlik Uygulamaları (THU) ile karşılaştırılarak ele alınmıştır. Gereç ve Yöntem: 2022-2023 Eğitim ve Öğretim Dönemi'nde Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin son sınıfında okuyan intörn doktorların, zorunlu dış rotasyonu olan Acil Tıp, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Kadın Hastalıkları ve Doğum, Halk Sağlığı ,Aile Hekimliği ve Psikiyatri Stajları'ndaki mesleki kazanımları, internet anketi üzerinden yaptıkları geri bildirimler üzerinden staj yapılan kurumların da karşılaştırıldığı bir öz değerlendirme (self-assessment) olarak yapıldı. Değerlendirilen rotasyonların UÇEP-2020'de belirtilen yetkinlik ve yeterliliklerle ne ölçüde uyumlu olduğu ve intörn doktorların bu stajlar sonrasında mesleki bilgi, beceri ve kaygılarında nasıl bir değişim olduğu araştırıldı. Bu kapsamda, her bir staj sonrasında intörn doktorların geri bildirimleri, Google Forms üzerinden oluşturulan elektronik anketler aracılığıyla toplandı. Elde edilen verilerin grup içi ve gruplar arası karşılaştırmaları için tek örneklem Ki-kare testi kullanılarak yapıldı. Ayrıca Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyeleri'nin ve zorunlu kurum dışı rotasyonların yapıldığı kurumlardaki staj sorumlusu rehber hekimlerin açık uçlu sorulara verdikleri geri bildirimler de nitel olarak değerlendirildi. Bulgular: Katılımcıların (n=77) %59,74'ü erkek, %40,26'sı kadın olup büyük çoğunluğu (%98.70) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıdır. Çalışmaya katılan intörn doktorların çoğunluğu, mezuniyet sonrası Türkiye'de dâhili bir bölümde uzmanlık eğitimi almayı tercih ederken, ikinci sırada ise cerrahi bölümler yer almaktadır. İntörn doktorların büyük çoğunluğu, geri bildirim olarak acil servis ortamında amaca yönelik öykü alma, fizik muayene yapma, acil müdahalelerde hız ve etkinlik kazanma gibi yetkinlikleri büyük ölçüde kazandıklarını (p<0,001). Bununla birlikte Hastane öncesi acil hizmetler konusunda bilgi ve beceri kazanma (p=0,453), Adli muayene ve Hasta sevk formlarının doldurulması yetkinliği ise dağılım açısından yetersiz seviyelerde kalmıştır (p=0,436). Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları rotasyonlarında İntörn doktorların pediyatrik hastaların değerlendirilmesi, laboratuvar tetkikleri isteme ve sonuçlarını yorumlama gibi becerilerde genel olarak yeterli kazanım elde ettikleri görüldü (p<0,001). Bununla birlikte Çocuk beslenme ve metabolizma konularında edinilen kazanımların çoğunlukla yetersiz olduğu saptandı (p>0.05). Kadın Hast. ve Doğum Rotasyonu'nda Doğum süreci yönetimi, Jinekolojik muayene ve Obstetrik durumlara yaklaşım konularında yeterli bir kazanım sağladıkları (p<0,001), bununla birlikte primer hasta sorumluluğu alma düzeylerinin görece olarak düşük olduğu saptandı. Halk Sağlığı ve Aile Hekimliği Rotasyonu'nda Toplum sağlığı hizmetlerinin yürütülmesi, Birinci basamak sağlık hizmetleri ve Hasta yönetimi konularında intörn doktorların iyi düzeyde kazanım elde ettikleri saptandı (p<0,001). Psikiyatri Rotasyonu'nda Hasta mahremiyetinin önemini anlama, Ruhsal durum muayenesi ve Psikiyatrik hasta yönetimi konularında çoğunlukla yeterli düzeyde kazanım sağladıkları (p<0,001), bununla birlikte intörn doktor geri bildirimlerinde, Psikiyatrik öykü alma (p=0,419),Psikiyatrik belirti ve bulguları değerlendirebilme (p=0.387), Hasta ve yakınlarıyla iletişim kurabilme (p=0.569) konularında çoğunlukla yetersiz olduklarını olduğu belirlendi. Sonuç: Bu tez araştırmasında, bir vakıf üniversitesinin tıp fakültesinde son sınıf tıp öğrencilerinin Sağlık Bakanlığı'na bağlı çeşitli sağlık kurumlarında tamamladıkları zorunlu stajların mesleki kazanımları üzerindeki etkisi karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Geri bildirimlerine göre, intörn doktorlar büyük ölçüde temel klinik becerileri edinmektedir, ancak belirli prosedür odaklı pratik uygulamalarla ilgili becerilerdeki eksiklikler devam etmektedir. Özellikle belirli pratik becerilerin edinilmesi için daha fazla pratik eğitim ve denetime ihtiyaç olduğu vurgulanmıştır. Tıp fakültesi altıncı sınıf doktor stajlarının süresi, yeri ve dağılımının daha etkili bir şekilde yeniden düzenlenmesi, stajyer doktorların mesleki yeterliliklerini artıracaktır. Anahtar Sözcükler: İntörn doktorluk, Klinik rotasyon, Tıp eğitimi, Tıbbi beceriler, Mesleki beceri kazanımı, Staj değerlendirme