Bizans resim sanatında meryem kültü ve müjde sahnesi

Bizans Resim Sanatında Meryem Kültü ve Müjde Sahnesi başlıklı Doktora Tezi konusu iki ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, Meryem kültünün gelişim sürecini etkileyen unsurlar ayrıntılı bir şekilde tartışılmıştır. Bu bağlamda, çok tanrılı dönemdeki Ana Tanrıça kültü, tek tanrılı dönemdeki kutsal kadınlar, Eski ve Yeni Ahit'te Meryem kaynaklı atıflar, Bizans toplumunda Meryem kültü, Bizans aristokrat çevresinde Meryem inancı, liturjide Meryem'in yeri ayrıntılı bir şekilde incelenmiş ve Bizans resim sanatına etkileri indelenmiştir. Tezin ikinci bölümünde, Meryem'e Müjde sahnesi ele alınmıştır. İlk olarak Eski ve Yeni Ahit'te bahsi geçen diğer Müjde sahneleri ile Meryem'e Müjde sahnesi hem ikonografik hem de tipolojik olarak karşılaştırılmıştır. Daha sonra sahnenin ikonografik elemanlarının gelişim süreci ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Bu bağlamda Meryem'e Müjde sahnesinin elemanlarının ikonografik ve tipolojik gelişim sürecini etkileyen birçok etken vardır. İnanç, toplumsal, kültürel ve siyasi etkenler bunlar içerisinde en önemlileridir. Meryem'e Müjde sahnesi, tipolojik ve ikonografik olarak erken dönemlerde bir homojenlik göstermez. Sahnenin tüm ikonografik elemanları, zamanla birçok etken altında gelişimini sürdürmüştür. En olgun örneklerini Orta Bizans döneminde vermeye başlayan sahne, ağır-kademeli-istikrarlı bir şekilde Doğu ve Bizans coğrafyası içerisinde gelişimini sürdürmüştür. Anahtar Sözcükler Meryem, Mariology, Müjde, Bizans resmi, ikonografi, kült.