Bölgesel entegrasyonlar teorisi, uygulamadaki önemli entegrasyonlar ve Türkiye'nin entegrasyon hareketindeki yeri

iiYÜKSEK L SANS TEZ ÖZÜBÖLGESEL ENTEGRASYONLAR TEOR S , UYGULAMADAK ÖNEMLENTEGRESYONLAR VE TÜRK YE'N N ENTEGRASYON HAREKET NDEK YERsmail ÖZÇEL Kktisat Anabilim DalıAnadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ocak 2006Danışman: Doç.Dr.Erol KUTLUSoğuk Savaş'ın sona ermesiyle başlayan uluslararası sistemdeki değişim sürecisonucunda dünya siyaset ve ekonomi sahnesinde iki eğilim önem kazanmayabaşlamıştır.Bu eğilimlerden ilki küreselleşmedir. Ticaret, sermaye hareketleri ve teknolojiakımının transnasyonel bir özellik kazanarak yayılması ve yoğunlaşması milli devletolgusunu aşmakta, sınır ötesi menfaat gruplarını ve değişik milletlere mensup bireylerisıkı menfaat bağlarıyla birbirlerine bağlamaktadır.Dünya ekonomisinde görülen diğer bir eğilim ise küreselleşmeye alternatif gibigörülen ama bir o kadar da küreselleşmenin hızlandırıcısı olan, genellikle birbirineyakın ve aynı coğrafi bölge üzerinde bulunan aralarındaki ekonomik ilişkileri veişbirliğini arttırmak amacıyla kalkınma düzeyleri, siyasal rejimleri ve tarihi geçmişleribirbirine benzeyen ülkelerin oluşturdukları bir birlik şeklinde tanımlanan bölgeselleşmehareketleridir.Hazırlamış olduğum tez bölgeselleşme hareketlerinin teorik etkilerini, günümüzdünyası üzerinde var olan önemli entegrasyonları ve bu entegrasyonların dünyaekonomisindeki yerini, son olarak da Türkiye'nin üyesi olduğu entegrasyonları veilişkilerini açıklamaya yöneliktir.Bu bağlamda tezimin birinci bölümü salt teori üzerine kurulmuş ve entegrasyonhareketi sonucunda ortaya çıkması muhtemel etkileri, sonuçları ve daha başarılı birentegrasyon için yapılması gerekenleri açıklaya yönelik hazırlanmıştır.Tezimin ikinci bölümü ise daha çok uygulamayı ön plana çıkarmakta ve günümüzdünyası üzerinde varlığını sürdüren önemli entegrasyonları, bu entegrasyonlarınkuruluşlarından günümüze ne gibi gelişmeler gösterdiğini, dünya ekonomisinde kiyerlerini göstermeye yönelik olarak hazırlanmıştır.Üçüncü ve son bölümüm ise Türkiye'nin üyesi olduğu ya da önemli ticari ilişkileriçerisin bulunduğu entegrasyonları incelemek amacıyla hazırlanmıştır.