Bozöyük kazası Temettuat Defteri'nin transkripsiyonu ve değerlendirmesi

Bu çalışma Bozöyük Kazâsı'nın iktisadi, idari ve sosyal yapısını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Bu çalışmanın ana kaynağını H. 1260 / 1261 M. 1844-1845 yılları arasında Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi'ndeki 02810 numaralı Bozöyük Kazâsı temettuât defteri oluşturmaktadır. Bu defterde bölge halkının demografik, idari sosyal ve ekonomik yapısı hakkında bilgiler verilmektedir. Ayrıca bu çalışmada Bozöyük kazâsında yaşayan halkın emlâk, arazi, hayvanât ve temettuât bilgileri de ele alınmıştır. Bozöyük kazâsı temettuât defterini anlamak için öncelikle bölgenin nüfusu, tarihi ve idari yapısı üzerinde durulmuş ve kazânın temettuât defterine değinilmiştir. Çalışma giriş, dört bölüm ve sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Bozöyük Kazası'nın hayvancılık faaliyetlerinin yoğun bir şekilde yapıldığı ve bunun yanında az da olsa tarımla ilgili faaliyetlerde de çalışıldığı görülmektedir. Her haneye önemli oranda gelir ve hayvan düşmektedir. Köyde yerleşik hiçbir gayrimüslim bulunmamaktadır. Bozöyük Kazası Temettuat Defteri o günkü Osmanlı Devleti'nin yerleşik yapısını çok iyi yansıtan örneklerden birini teşkil etmektedir. Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi'nde bulunan Bozöyük Kazâsı Temettuât Defterleri günümüz Türkçesine transkript edilmiş, tablolar oluşturulmuş ve değerlendirilmiştir. Bu bilgilerin incelenmesi ile Bozöyük Kazâsı'nın tarihi ve idari yapısı hakkında bilgiler verilmiştir. Bozöyük Kazâsı'nda bulunan köylerdeki haneler incelenerek aktarılmaya çalışılmıştır. Köyde yerleşik hiçbir gayrimüslim bulunmamaktadır. Defterde mahallelerin sosyo-ekonomik yapısı 1844-1845 tarihli Deftere göre halkının tamamı Müslüman olup "mahalle ekonomisi" hâkim olan tipik bir 19. yüzyıl Osmanlı yerleşim bölgesidir. Anahtar Kelimeler: Osmanlı Devleti, Bozöyük, Temettuât Defteri.