Çekirdeksiz karpuz (Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum ve Nakai) çeşitlerinin geliştirilmesine yönelik tetraploid hatların elde edilmesi

Çekirdeksiz karpuz üretimi, ülkemizde üretilen karpuzun yaklaşık % 5'lik kısmını oluşturmakla birlikte, önümüzdeki yıllarda üretim miktarının önemli oranda artacağı öngörülmektedir. Çekirdeksiz karpuz tohumu ülkemizde % 100 ithal edilmektedir. Yerli çekirdeksiz karpuz çeşidi bulunmamaktadır. Bu çalışma, çekirdeksiz karpuzun ana hattını oluşturan tetraploid hatların geliştirilmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmada, kolhisin (% 0.0, % 0.2, % 0.3, % 0.4, % 0.5) ve orizalin (0 µM, 20 µM, 35 µM, 50 µM) kimyasallarının farklı dozları, dört karpuz genotipine (AB-54, AB-267, Crimson Sweet ve Sugar Baby) in vivo koşullarda fide döneminde uygulanmıştır.Çalışma sonucunda, her iki kimyasal uygulanarak tetraploid karpuz hatlarının geliştirilebileceği belirlenmiştir. In vivo kimyasal uygulama ile tetraploid bitki elde etme başarı oranı % 2.08 ile % 0.69 arasında gerçekleşmiştir. Kolhisinin, orizalin kimyasalına göre tetraploid bitki elde etme başarısını arttırdığı tespit edilmiştir. Genotip, kimyasal ve doz arasında interaksiyonun mevcut olduğu, tetraploid bitki elde etme başarısının; genotip, kimyasal ve doz ön çalışması ile arttırılabileceği öngörülmüştür. Diploid ve tetraploid karpuz bitkilerinde morfolojik ve sitolojik farklılıklar ortaya konulmuştur. Morfolojik ve sitolojik değerlendirmelerle diploid ve tetraploid bitkilerin ayrımı sözkonusu olabilecektir.Çalışma sonucunda, 12 tetraploid karpuz hattı geliştirilmiştir. AB-54 ve AB-267 genotiplerinden 3'er, Crimson Sweet'ten 5 ve Sugar Baby'den 1 tetraploid hat geliştirilmiş ve tohumları üretilmiştir