Çemen (Trigonella foenum-Graecum L.)'de yazlık ve güzlük ekimin verim ve bazı morfolojik özellikler üzerine etkileri

Bu araştırma çemenin (Trigonella foenum-graceum L.) Yozgat ekolojik koşullarında en uygun ekim döneminin belirlenmesi, yazlık ve güzlük ekimin çemenin verim ve bazı verim öğeleri üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla Bozok Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Gedikhasanlı Araştırma ve Uygulama alanında 2014-2015 vejetasyon döneminde yürütülmüştür. Gürarslan çemen çeşidi 22 Ekim 2014 ve 17 Nisan 2015 tarihlerinde ekilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; güzlük ve yazlık ekimlerde sırasıyla bitki boyu 46.58 cm, 32.42 cm; bitki başına bakla sayısı 16.73 adet, 6.65 adet; bakla başına tohum sayısı 9.75 adet, 5.27 adet; bin tohum ağırlığı 30.17 g, 24.72 g; tohum verimi 310.93 kg/da, 154.23 kg/da; biyolojik verim 819.92 kg/da, 791.31 kg/da; hasat indeksi %37.56, %20.13; yağ oranı %4.61, %4.28; yağ verimi 14.45 kg/da, 6.61 kg/da ve protein oranı %30.04, %29.74 olarak kaydedilmiştir. İncelenen tüm özellikler üzerine güzlük ekim döneminin etkisi olumlu ve biyolojik verim ile protein oranı hariç, istatistiki olarak önemli bulunmuştur. Bu söz konusu özelliklerin yazlık ekime göre güzlük ekimdeki artış oranları sırasıyla %43.56, %151.62, %85.15, %22.04, %101.60, %3.62, %86.54, %7.86, %118.71 ve %1.02 olmuştur. Anahtar Kelimeler: Çemen, Trigonella foenum-graceum L., güzlük ekim, tohum verimi