Ceza hukukunda hukuka uygunluk nedenlerinin maddi unsurlarında hata

Hata kurumu, 5237 sayılı TCK'nın 30. maddesinde düzenlenmiştir. Düzenlemede hata türleri belirlenirken hatanın hukuki sonucu değil, konusu esas alınmıştır. Bu çalışmada "hukuka uygunluk nedenlerinin maddi unsurlarında hata" konusu detaylı bir şekilde ele alınacaktır. Çalışmamız üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, hukuka uygunluk nedenlerinin yapısı ve suç genel teorisi içerisindeki yeri; ikinci bölümde hukuka uygunluk nedenlerinin maddi unsurlarında hatanın unsurları ve üçüncü bölümde hukuka uygunluk nedenlerinin maddi unsurlarında hatanın hukuki niteliği konuları üzerinde durulacaktır. Çalışmamızın temel araştırma sorusu "hukuka uygunluk nedenlerinin maddi unsurlarında hata haksızlığı mı etkiler yoksa kusuru mu" sorusudur. Bu soru hata öğretisinin en tartışmalı sorusudur. Biz bu soruda, Katı Kusur Teorisinin verdiği yanıta katılıyoruz: Hukuka uygunluk nedenlerinin maddi unsurlarında hataya düştüğü için fiilinin haksızlık teşkil ettiğini bilmeyen failin hatası kusuru etkiler; hata kaçınılmazsa fail cezalandırılmaz; hata kaçınılabilirse fail kasıtlı suçtan kusurunun ağırlığına göre sorumlu olur. Anahtar Kelimeler: Hukuka Uygunluk Nedenleri, Maddi Unsurlar, Hata, Haksızlık, Kusuru Etkileyen Nedenler