Çocuklar için felsefe (P4C) temelli kitaplarla yürütülen uygulamaların ilkokul ikinci sınıf öğrencilerinin sosyal becerilerine ve sosyal problem çözme becerilerine etkisinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı çocuklar için felsefe (P4C) temelli kitaplarla yürütülen uygulamaların ilkokul ikinci sınıf öğrencilerinin sosyal becerilerine ve sosyal problem çözme becerilerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Ön test-son test kalıcılık testi kontrol gruplu deneysel desendeki bu çalışma 2022-2023 eğitim-öğretim yılı Bahar döneminde Şanlıurfa ili Haliliye ilçesi MEB'e bağlı ilkokullardan tesadüfi örnekleme yoluyla seçilen orta sosyo-ekonomik düzeydeki olanaklara sahip olan ve tam günlük eğitim veren iki farklı okuldaki bir sınıfta öğrenimine devam eden ikinci sınıf öğrencileri üzerinde yürütülmüştür. Bu kapsamda, bir sınıf çocuklar için felsefe (P4C) temelli kitaplarla yürütülen uygulamalara katılan deney grubunu (n=25 öğrenci) ve diğer bir sınıf da (n=22 öğrenci) herhangi bir ek müdahalede bulunulmayan kontrol grubunu temsil etmekte olup çalışma grubunu 47 ikinci sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Çalışma amacı doğrultusundaki verilerin toplanmasında "SOBECE Çocukta Sosyal Becerileri Değerlendirme Ölçeği" ve "Sosyal Problem Çözme Anketi" ile "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Çalışma kapsamında "SOBECE Çocukta Sosyal Becerileri Değerlendirme Ölçeği"nden elde edilen veriler "Sosyal Bilimler için İstatistik Paket Programı SPSS (23) kullanılarak bağımlı ve bağımsız gruplar t-testiyle ve Sosyal Problem Çözme Anketi"ne dayalı olarak elde edilen veriler de frekans ve yüzde (%) değerleriyle hesaplanarak analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, deney ve kontrol grubundaki ikinci sınıf öğrencilerinin "ilişki başlatma ve sürdürme becerileri", "atılganlık", "saldırgan davranışlar ve dürtülerle başa çıkma becerileri", "sorun çözme becerileri", "plan yapma becerileri" ve "grupla iletişim ve bir iş yürütme" alt boyutlarında ve toplamındaki sosyal becerilerin deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaştığı görülmüştür. Buna karşın, deney ve kontrol grubundaki öğrencilerin "duygulara yönelik beceriler" boyutundaki sosyal becerilerinin son test puanlarına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaşmadığı görülmekle birlikte, ön test ile son test puan ortalamaları arasındaki artışın deney grubunda daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bunun yanında, sosyal problem çözme becerileri açısından son test ölçümlerinde deney grubundaki ikinci sınıf öğrencileri arasında "mızıkçılık", "oyundan dışlanma", "fiziksel ve sözel şiddet", "verdiği sözü tutmamak", "eşyaların izinsiz kullanılması", "arkadaşlarını bastırma ve yönetme", "birbirini dinlememe" ve "paylaşımcı olmama" alt boyutlarında olumlu çözüm yollarını tercih eden öğrenci sayısının artış gösterdiği, kontrol grubunda ise bu boyutlarda olumlu çözüm yollarını tercih eden öğrenci sayısının azaldığı veya aynı kaldığı belirlenmiştir. Deney grubuna verilen çocuklar için felsefe temelli uygulamaların sosyal beceriler ve sosyal problem çözme becerileri üzerine etkisinin uygulama sonrasında da devam ettiği ve kalıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar ışığında ilkokulda çocuklar için felsefe (P4C) temelli kitaplarla yürütülen uygulamalarda kullanılan yöntem ve tekniklerden faydalanılarak çocukların becerilerinin çok yönlü olarak geliştirilmesi ve ele alınan becerilerinin iyileştirilmesi yönünde önerilerde bulunulmuştur.